Kadının Dindeki Yeri:
Şükür, Sabır, Kahır

Dilaver Koman

Ve kadınlar
bizim kadınlarımız:
korkunç ve mübarek elleri,
ince, küçük çeneleri, kocaman gözleriyle
anamız, avradımız, yarimiz ve sanki hiç yaşamamış gibi ölen 
ve soframızdaki yeri öküzümüzden sonra gelen
ve dağlara kaçırıp uğrunda hapis yattığımız
ve ekinde, tütünde, odunda ve pazardaki
ve karasabana koşulan ve ağıllarda
ışıltısında yere saplı bıçakların oynak, ağır kalçaları ve zilleriyle bizim olan
kadınlar
bizim kadınlarımız

Nâzım Hikmet

Koca şairin başarılı bir şekilde betimlediği bizim kadınlarımız neden bu haldedirler. Acaba bu yazgı, kadınların ezeli yazgısı mıydı ve hep böyle mi olmuşlardı ve de böyle mi kalacaklar?

Bize kadar ulaşan tarihsel verilere baktığımızda onların satır aralarında kadının farklı durumuyla hatta egemen durumuyla karşılaşırız. Dinsel yaşamdan önce toplum hayatına büyü etki ediyordu ve büyüyü elde tutan güç de kadındı. Bu yüzden tüm toplumlarda kadının daha etkin bir rolü olduğunu görmekteyiz.

Gene tarihsel yazıtlar bize kadının bir türlü elinden yetkilerinin alınması ile ilgili pek çok efsane anlatırlar.

Atinalılar’da kadınların ellerinden yetkilerinin alınması daha farklı olarak anlatılır.

Kekrops’un krallığı sırasında mecliste erkekler kadar kadınların da oy hakkı vardı. Söz konusu anlaşmazlık (Poseidon ile Athena arsındaki armağan yarışması) meclise sunulduğunda erkekler Poseidon’dan yana, kadınlar ise Athena’dan yana oy kullandılar ve kadınlar bir oy farkla üstün geldiler. Böylece Atina kentinin koruyuculuğu tanrıça Athena’ya verildi ama buna karşılık erkekler de misillemede bulundular. Kadınları bir daha geri almamacasına meclisten attılar, Atina’lı sıfatından yoksun kaldılar ve çocuklara analarının adının verilmesini yasakladılar.

Bu öyküde kadınlar anaerkil Pelasg’lar, erkeklerse ataerkil göçmenlerdir. Tapımların çatışması, babayanlı kalıtın getirilmesiyle, kadınların yurttaşlık haklarından yoksun kalmalarıyla ve küme evliliğinden tek eşli evliliğe geçişle aynı zamana denk düşmektedir.

Bu efsane ve mitolojilerden anlaşıldığı kadarıyla erkekler bir dönem kadınlara karşı bir mücadele içinde bulunmuşlar ve kadınları alt etmişlerdir. Şimdi bunun nedenlerine inerek bu durumu daha yakından gözlemeye çalışmanın zamanıdır.

İnsanlarda doğurganlık büyüsünün sonucuna değil, sürece; çocuğun kendisine değil, loğusalık akıntısına ilişkin olduğunun gözlemlenmesi önemlidir. Bu yüzden gerek loğusalık, gerekse aybaşı sırasında bütün kan akıntıları, dişi cinsin özünde varolan can verici gücün birer belirtisi olarak kabul edilir. İlkel düşüncede, aybaşı görme, çok doğru olarak, doğum yapmayla aynı nitelikte bir olay sayılır.

Demek ki eski toplumda birincisi soyun anayerli olmasından dolayı ikincisi de kadına kutsallık atfedilen güçlerden dolayı, kadın iki özelliği ile üstünlük sağlayabiliyordu.

Güney Afrika’daki Herero kabilelerinde, sığırtmaçlar her sabah sağılan sütü doğum yapmayı bekleyen bir kadına getirirler, kadın da dudaklarıyla kutsar sütü. Kuzey Amerika’da ekinlere kurt girdiğinde, aybaşı görmekte olan kadınlar geceleyin dışarı çıkıp tarlalarda çırılçıplak yürürler. Plinius, aybaşılı kadınların yalınayak, saçlarını omuzlarına dökmüş, eteklerini kalçalarına kadar kaldırmış bir durumda tarlalarda dolaşmalarını, zararlı böcekleri yok etmenin bir yolu olarak salık veriyordu. Kadınlar diyordu Demokritios yalınayak ve saçları uçuşarak ekinlerin çevresinde üç kez koşmalıdırlar. Bunu ardında yatan düşünce, böyle dönemlerde kadın gövdesinin yüklü olduğuna inanılan doğurgan gücü ekinlere dökmekti.

Kadınların üreme işlevlerini ayın düzenlediği düşüncesine hemen hemen bütün halklar arasında yaygın bir biçimde rastlanır. Gerçek ne olursa olsun, kadınların ay başı dönemleri ay dönümlerine o kadar denk düşmektedir ki, bu düşünce ister istemez, aybaşı görme ile ay arasındaki dolaysız bir ilişkiden doğmuştur. Ayla ilgili bütün ilkel alışkıların temelinde bu yatmaktadır.

Ay aybaşı görmenin nedenidir. Ay kadınların ırzına geçen ve böylece kanamalarına yol açan genç bir erkektir. Dölütün aybaşı kanından oluştuğuna inanıldığı için, gelen kan bir tür çocuk düşürme olarak görülür. O zaman da kadınları ayın gebe bıraktığı sonucuna varmak gerekiyor, nitekim gerçekten de ilkel düşüncede bu sonuca varılmaktadır.

Maoriler’e bakılırsa ay, bütün kadınların gerçek kocasıdır.

Gebe bırakmayla ilgili gerçek ancak babalık toplumsal bir değer kazandığı zaman benimsenir, dahası o zaman bile eski inanç olarak ortadan kalkmaz. Kadınlar aydan gebe kalırlar. Onun için ilkel dillerde aydan bir erkek olarak ve kadınların efendisi olarak söz edilir.

Anadolu Türkleri de aydaki değişmeler sonucunda kimi insanlarda da ruhsal değişmeler meydana geldiğine inanırlar, böyle insanlara aybastı ya da aysar denir.

Kadınların cinsel yaşamından kaynaklanan aya tapınma, zamanla kadınların toplumsal işleviyle bağıntılı bir niteliğe büründü. Su çekmek, bitkilere bakmak, bol çiğ ve yağmur sağlamak kadınların göreviydi. Dolayısıyla ay, bitki örtüsünün büyümesinin nedeni ve bütün can verici suların kaynağı olarak görülmekteydi. Ay, Hindistan’da tohumun taşıyıcısı, bitkilerin taşıyıcısıdır. Babil’deyse bütün bitki yaşamının kaynağıydı.

Mısırlılar’ın Ay tanrıçası Nit’in dokuma tezgahını bulduğuna inanılırdı. Avrupa folklorunda da ay hâlâ dokumacıdır. Bu da kadınların işidir. Bir çok ilkel gelenekte ayın buğday öğütmeyle, çömlek yapımıyla ya da yemek pişirmeyle ilintili olduğu görülür. Pek çok eski kültürde kadının yerinin günümüzdekinden çok çok farklı olduğu görülür.

İrlanda’nın Hiristiyanlık öncesi söylencelerinde Keltli Cerridwen Akıl ve Bilgi Tanrıçasıydı; Yunan öncesi dönemdeki tapınaklarda tanrısal esin bilgeliğini, Tanrıça Gaia’nın kadın din görevlileri dağıtıyordu. Yunanlı Demeter ile Mısırlı İsis erdemli bilgeliğin, öğüt ve adaletin dağıtıcısı ve yasa düzenleyicisi olarak tapım görüyordu. Mısır’lı Tanrıça Maat evrendeki düzeni, ritmi, ve doğruluğu simgeliyordu. Mezopotamya’da İştar, Halkların kadın yöneticisi, peygamber, Önsezi tanrıçası adıyla anılıyordu. İştar’a tapınan Nemrud kentinde arkeolojik kayıtlar, kadınların mahkemelerde yargıç ve hukuk görevlisi olarak hizmet ettiğini gösteriyor.

Robert Graves’in İS II yy da Romalı yazar Aouleius tarafından yazılan “The Golden Ass” adlı yapıtının çevirisinde Tanrıça şöyle konuşur:

Ben Doğa’yım. Evrensel Ana, tüm öğelerin hanımı, zamanın başlangıcındaki çocuk, tinsel her şeyin tek egemeni, hem ölülerin hem de ölümsüzlerin ecesi, bütün tanrılarla tanrıçaların tek belirimiyim. Bir baş eğişimle, göklerin parlak yüksekliklerini, sağlık saçan deniz esintilerini, altımızdaki dünyanın yas dolu sessizliklerini yönetirim. Gerçi insanlar farklı görüntülerime tapınır, sayısız adla tanınırım ve övüldüğüm kuttö renler birbirinden farklıdır, ama tüm dünyada ululanan hep ben olurum.

İlk Frigyalılar bana Pessinun tica, Tanrıların anası derdi; kendi topraklarından fışkıran Atinalılar bana Kekropeis Artemis’I adını vermişlerdi. Kıbrıslılar’a göre Paphoslu Aphrodite, Giritli okçulara göre Dik tynnayım. Üç dilli Sicilyalılar’a göre Styks ırmağının Proserpina’sıyım; Eleusisliler için eski zamanların Tahıl Ana’sıyım. Kimi beni Juno diye bilir, kimi savaşçı Bellona diye tanır,

bazıları Hekatei bazıları Rhamnubia olarak tanır ama topraklarında sabah güneşinin her yerden önce parladığı hem Aithopia soyu (yüzü yanıklar) hem de eski bilgiler konusunda herkesten üstün olan ve tanrılığıma yakışan törenlerle bana tapınan Mısırlılar bana asıl adımla, Ece İsis diye seslenir.

Sanatın ilk ortaya çıkışı hayvan oymalarında ve en yüce tanrı ana tanrıça yontucukları biçiminde olmuştur.

Erkeğin yaklaşması yasak olan kadın bir yandan dokunulmaz ve kutsaldır, öte yandan da kirlenmiş ve pis sayılır. Bundan dolayıdır ki kadının ataerkil toplumda din üzerindeki denetimini yitirmesinden sonra, varlığını sürdüren olumsuz yön olur. Yalnızca cinsel işlevleri kirlenmiş olmakla kalmaz, aynı ilençlenme kadının dişiliğine de yakıştırılır. Kadın bütün kötülüklerin kaynağı, Havva, cadı olur çıkar. Ancak ataerkil dönemdeki bu düşüş anayanlı toplum larda da tam tersi işlev görecek ve kadının kutsallığının da kaynağı olacaktır.

İşte tanrıçanın yerini erkek tanrının Alması sürecinde kadın gittikçe aşağılanmış ve yok sayılmıştır.

Bu yüzden Kitab-ı Mukaddes’in hiç bir yerinde tanrıçadan bahsedilmez. Halbuki bu kitap tamamiyle kadın kültürüne ve ana tanrıçaya karşı mücadele temelinde yazılmıştır.

Güney Arabistan’da İştar’ın adı erkek Athar’a dönüştürülüyor.

İşte kadının düşüşü hikayesine göz attığımızda dinlerin -yani yeni semavi dinlerin- bu uğurda önemli işlevler yüklendiklerini görüyoruz.

Bu yüzden İslam peygamberi şöyle demiştir: “Resulullah buyurdular ki, “Eğer bir kimsenin bir kimseye secde etmesini emretseydim, erkeklerin kadınlar üzerinde olan haklarından dolayı kadınların erkeklere secde etme

lerini emrederdim.” (Tirmizi Rada 10/1159; Ebu Davud, Nikâh; Ahmed bin Hanbel, Müsned 6/76; İbn Mace, Nikâh, 4/1852) İşte buradan dinlerin temel işlevi ortaya çıkmaktadır: Kadını erkeğe secde ettirmek. Bu anlamda da üç büyük din hep kadın aleyhinde hükümlerle doludur. İlerleyen sayfalarda arkadaşlarım üç büyük semavi dinin kadına yaklaşımındaki eşitsizlikleri başarılı biçimde ortaya koyuyorlar. Zaten dinler olmasaydı kadınları bu kadar aşağılamak da mümkün olmazdı. Kadın şayet ataerkil boyunduruktan kurtulmak istiyorsa dinlere karşı da aktif bir biçimde mücadele etmelidir. Başı tamamen örtülü bir kadının başının içinin de tamamen örtülü olması gayet doğal bir durumdur.

Bu konuyu Engels’in şu sözleri ile bağlamak istiyorum : “Hayatlarında, bir kadını asla parayla ya da bir başka toplumsal güç aracılığıyla satın almamış olacak yeni bir erkekler kuşağı. Kendini gerçekten aşktan başka hiçbir sebeple bir erkeğe vermeyecek ya da bunun ekonomik sonuçlarından korkarak kendini sevdiği kimseye vermekten vazgeçmeyecek olan yeni bir kadınlar kuşağı.”

İyi Kadınlar İtaatkardırlar

Dilek Solakay

Tek tanrılı (İbrahim’i) dinlerin varlıklarını korumaları, kulluk sıfatıyla yaşayan pek çok insanın içinden çıkmak istemedikleri cehaletleri sayesindedir. Doğası gereği İbrahimi dinler, kutsal kitapların yazdıklarını mutlak gerçek kabul eden, dar görüşlü varsayımların eserleridir.

Yaşam insanların yarattığı bir şey değilse, yaradılış sebebi zorunlu olarak kendi dışındadır yaradılış, bu nedenle dine inandırılanların bilincinden çok zor silinen bir fikirdir. Din tasavvurunda yaratan bir tanrı olması doğal bir durumdur. Evrenin ve insanın kendi kendinden olması, pratik yaşamın tüm gerçeklerine ters düştüğünden kavranması zordur. Dinler, insanların mutlak bir yaratıcı tarafından yaratılmış kullar olduğu öğretilerini gerçek dünya ilişkilerine kanalize ederek kitlelere ulaşırlar.

Kullar için, sorgusuz bir itikatla yaşayıp imanla ölmenin biricik ödülü, tanrı tarafından diğer dünyada kendilerinin rahatı ve konforu için dizayn edilmiş Cennet’tir. Cennet, yemyeşil çayırlarla, ağaçlarla donanmış, içinden nehirlerin, ırmakların aktığı, tassavur edilemeyecek büyüklükte bir dinlenme tesisidir.

İslam cenneti, yapılması gereken işlerin, ulaşılması gereken hedeflerin, ciddi sorumlulukların olmadığı; sevgi, aşk gibi insani değerlerin ortadan kalktığı, dayanışma- işbirliği gibi kolektif eylemlerin hizmet alan ve hizmet verenler sınıfına dönüştürüldüğü, başka bir deyişle, toplumsal ilişkilere neredeyse ihtiyacın kalmadığı; ayrıcalıklı bir kesime sonsuz ve sınırsız hizmetlerin lütfedileceği bir yerdir.

Badelerin testi testi içileceği, müzik ve eğlencelerin, içeriği kendine münhasır sohbetlerin, sınırsız ve tükenmeyen yiyeceklerin olduğu, geneli çocuklardan oluşan kölelerin hizmet verdiği bu fantastik diyarda; sadece mideleri ve cinsel ihtiyaçları doyurulmaya odaklı, müminler yer alacaktır.

Cennet ehli Allah ve yardımcıları tarafından tasarım, imalat, kurulum, fonksiyon gibi tüm aşamalarının hayata geçirileceği söz konusu harikalar diyarında, ebedi saadete ulaşacak, beyinlerine ihtiyaçları olmadan yaşayacaktır.

"Allah mümin erkeklere ve mümin kadınlara, altlarından ırmaklar akan cennetler vaat buyurdu. Orada ebedi kalacaklardır. Hem de Adn cennetlerinde hoş meskenler vaat etmiştir. Allah’ın rızası ise hepsinden büyüktür. İste asil büyük kurtuluş da budur." (Tevbe/72)

İslam Dini’nde kulluk temel olarak hiyerarşik şekilde iki cinsiyete ayrılır. Kadın cinsiyetine göre oldukça fazla olanak, güç ve yaptırımlar bahsedilerek yetkilerle donatılan "erkek", üstün olan cinsiyettir. İslamda ki erkeğin konforu, tanrısı, Kitabi ve Peygamberi’nin referanslarıyla, hem fani hem de öteki dünyadaki ayrıcalıklı konumlarıyla pekiştirilmiştir.

“Erkeklerin, kadınlara göre bir derece üstünlükleri vardır.” (Bakara/228)

İslam öngördüğü hiyerarşideki astlık görevini erkeğe yardımcı kıldığı -tüm karar ve kontrol yetkisi

erkekte olmak kaydıyla- "kadın" cinsiyetine vermiştir.

Kadının başat vazifesi Tanrıya kulluk etmenin yanı sıra erkeğin çıkarlarına hizmettir. Kadın erkeğin ardına, ona hizmet edecek şekilde konumlandırılarak açık veya zımni metotlarla bedeni, özbenliği ve kişilik haklarının maddi-manevi araçlar yoluyla alınıp satılabildiği bir nesne durumuna sokulmuştur. Erkeğin, gerektiğinde şiddet yöntemlerini kadına yöneltmesinde sakınca görülmeyip, aksine  bu şiddetin gerekli olduğu vurgulanmıştır.

"Erkekler kadınlar üzerinde hakim dururlar. Çünkü bir kere Allah birini diğerinden üstün yaratmıştır. ...Erkekler mallarından (kadınlarına) nafaka verirler. Onun için iyi kadınlar itaatkardırlar.” (Nisa/34)

"...Allah onları (kocalarının himayesine vermekle) muhafaza buyurduğu cihetle, onlar da gayb-i muhafaza ederler. geçimsizliğinden korktuğunuz kadınlara gelince; önce onlara nasihat verin. sonra onlar yataklarında yalnız bırakın -yine dinlemezlerse- dövün. Size “itaat” ederlerse kendilerini incitmeye bahane aramayın. Şüphesiz, Allah çok yücedir, çok büyüktür." (Nisa/34)

İslam'daki kadın yaradılışına has olduğu addedilen kusur ve eksikleri nedeniyle erkekle eşit olması mümkün olmayan -olamayacağı aşikar olan bir ‘öteki’dir.

Her koşulda acz içinde olduğu vurgulanan, ‘vicdan’, ‘merhamet’, ‘acıma’, ‘himaye’, ‘şefkat’ gibi kavramlar ışığında erkek tarafından koruma altına alınması veya mülk edinilmesi uygun görülen kadın, bir yandan da metalaştırılır. Kadının kendi insani iradesi dışında kurgulanmış, planlanmış koşullara, kaderinin doğal getirisi olarak bakması gerekir. Bu, dini vecibelerin kaçınılmaz kuralıdır.

İslam'da erkek, egosu dini öğretilerle körüklenmiş, hedefi öncelikle kendi çıkarları olan bir "sömürge-ci"dir. Üstün özellikleri ve egemenliğiyle tartışmasız ‘alici- kullanıcı’ konumundaki erkek, kadın(ların)a bir ürüne sahip olabileceği gibi sahip olma hakkini Allah ve Muhammet tarafından verilen referanslarla rahatça hayata geçirebilir.

Tarlayla özdeşleştirilen kadına erkeğin nasıl yaklaşacağı sadece erkeğin inisiyatifine bırakılmıştır.

"Kadınlarınız, tarlalarınızdır. tarlalarınıza dilediğiniz gibi girin ve kendiniz için de önceden hazırlıkta bulunun. Allah’tan sakının ve bilin ki O’na ulaşacaksınız." (Bakara/223)

İslam'da erkek karısından başka kadınlarla da evlenerek birlikte olduğu kadın sayısını dörde kadar çıka rabilme yetkisine sahiptir. Seçilecek kadınların o erkekle yasamak isteyip istemediklerinin hiç bir önemi yoktur. Çünkü beğenme ve sahip olma lüksü sadece erkeğe özgüdür.

"Eğer (kendileriyle evlendiğiniz takdirde) yetimlerin haklarına riayet edememekten korkarsanız beğendiğiniz (veya size helal olan) kadınlardan ikişer, üçer, dörder alın. Haksızlık yapmaktan korkarsanız bir tane alın; yahut da sahip olduklarınızla yetinin." (Nisa/3)

İslam'da kadın, kocası yaşadığı sürece kocasından başka bir erkekle birlikte olma hakkına sahip değildir. Bir kadın bir erkeğin ilk, ikinci, üçüncü ya da dördüncü karısı olabilir; bu son derece normaldir. Oysa bir kadının kocasından başka bir erkekle birlikte olması affı olmayan en büyük günahlardandır; kadının recm* hükmüyle öldürülmesi caizdir.

İslam Peygamberi Muhammed’e göre bir kadın, kendisiyle cinsel ilişkiye girmek isteyen kocasına karşı koymamalı, erkeğin bu talebini -Tanrı rızası ve yuvasının mutluluğu için-geri çevirmemelidir. Her durumda böylesi bir talebe hazır ve nazır bulunmak zorunda olan kadın için kocasını tatmin etmek cennete ulaşmanın en önemli eylemidir.

"Bir erkek cariyesini yatağına çağırırsa ve kadın buna yanaşmaz, bu nedenle erkek geceyi öfke içinde ve sinirle geçirirse, melekler o kadına sabaha dek lanet ederler." (Buhari E’s Sahih/Kitab-u Bed’il Halk/7)

"Bir koca, karısını cinsel ihtiyacını gidermek için çağırdığı esnada kadın, o çağrıya hemen riayet etmelidir. Kadın, tandırda o sırada iş görüyor olsa dahi..." (Tirmizi, Sünen, Kitabu’r-Ri-dâ/ 10 Hadis No:1160)

İslam'ın bakış açısındaki kadının yeri sadece erkekten sonra gelmekle kalmamış, aynı zamanda, hayvanlarla insanları yoldan çıkararak günaha teşvik eden şeytanla aynı kategorilerde olduğu ifade edilmiştir. Kadın her daim Cehennem’e Cennet’ten çok daha yakın sınırlarda yer alan, erkek dünyası için tehlikelerle dolu bir yaratıktır.

"Tanrı elçisi namazı bozan şeyleri tekrarladı: Bunlar: Köpek, eşek ve kadındır." (Muhammed’in karılarından Ayşe'nin beyanatı/ Ibid, 82-Mis-hkat (1960), IX Kısım/16, 292)

"Kadın, şeytan biçiminde çıkar karşınıza. Ve yine şeytan biçiminde dönüp gider. Bu nedenle, sizden herhangi biriniz bir kadın gördü mü, hemen karısına giderek onunla yatsın. Çünkü bu (cinsel ilişki), o erkeğin içindekini (şehvetini) söndürür." (Müslim E’s Sahih/Kitabu’l Nikâh/9-10, Hadis No:1403; Ebu Davud, Sünen, Kitabu’l-Nikah/ Hadis No:2151; Tirmizi, Sünen, Kitabu’l-Rıda/9 Hadis No:1158.)

İslam dininin kadına önerdiği yegane meslek -cennete gidebilmek uğruna dört elle sarılması gereken ev kadınlığıdır. Ev dışındaki işlerden mükellef olup her türlü mesleği yaparak sıcak toplumsal ilişkiler halinde olabilme hakkı şüphesiz erkektedir.

Kadınlar, İslam öncesi dönemdeki yaşam pratiklerinde ticaret ve idari işlerde yer alarak, toplumsal ilişkilerde daha aktif yer almıştır. İslam hukukunca bir kadının devlet ve benzeri yönetimsel teşkilatlar içinde yer alması kati surette yasaktır. Peygamber hadislerinden bazılarında bu konuya değinerek, kadının ellerine verilecek bir mukadderatla, bir milletin kurtulamayacağına dikkat buyurmuştur. (Bkz: Salih Suruc - Muhammed’in Hayatı)

İslam'la birlikte toplumsal faaliyetlerden men edilen kadının varlığı, ev dışında kalan siyasal ve ekonomik alanlardan çekilmiştir.

İslam ticaret hukukuna ilişkin kuralları irdelerken, bir olay için iki erkek şahit bulundurulmasını öngörür. Şayet şahit kişi tek bir erkekse diğer bir erkeği temsil etmek için iki kadın şahidin bulunmasını hükmeder. Ek olarak da kadınlardan birisi unutursa diğerinin anımsayacağını belirtir. Bu tutumuyla da İslam kadın cinsiyetini bir kez daha aşağılar. Bir erkeğin şahitliğinin iki kadının şahitliğine denk olduğunu bildirirken açık bir şekilde kadını ikinci sınıf ve aklen yetersiz bir konuma sokar.

"Şahit bulundurun. Eğer iki erkek (şahit) bulunamazsa rıza göstereceğiniz şahitlerden bir erkek ile -biri yanılırsa diğerinin ona hatırlatması için- iki kadın olsun." (Bakara/ 282)

İslam cenneti oraya ulaşacak erkek kullar için Tanrı eliyle hayata geçirilecek pornografik kurgusuyla, betimsiz sapkın fantezilerin merkezidir.

Cennet'te cennetlik olma mertebesine ulaşmış mümin erkeklere sunulmak üzere oniki- onüç yaşındaki kız çocukları hazır bulundurulacaktır. Görevleri, hediye olarak verildikleri erkeğe sürekli ve sınırsız bir cinsellik hizmeti sağlamaktır. Ayet ve hadislerdeki tanımlamalarda fiziksel ve karakteristik özellikleri: Büyük ve alımlı gözler, saç ve kirpikler dışında tüyleri bulunmayan, beyaz teni ilikleri görünecek kadar ince, hiç yaşlanmayan, istek uyandıran göğüslere ve cinsel organa sahip, adet görmeyen, tuvalet ihtiyacı olmayan, çocuk doğurmayan, muhteşem, şehvetli, aynı zamanda iffetli ve mütevazi olarak tasvir edilen bu çocukları da Allah diğer nimetleri gibi cennet ehli için tasarlayarak en üstün niteliklerde yaratmıştır.

Gibril Haddad adındaki İslam aliminin belirttiğine göre bazı erkeklerin yalnızca bu ayetleri duyduğunda bile gusül abdestine ihtiyacı olduğunu dile getirmesi, şehvetler cennetinin erkek müminlerini etkilemedeki gücüne işaret eder. Bunun yanı sıra İslam, cennete ulaşan bir erkeğin cinsel organının sonsuz ve sürekli olarak ereksiyon halinde, seks yapmaya hazır olacağını, bu nedenle de gerek dünyadan gelen karısını, gerek sayıları yetmiş küsur olan hurileri tatmin etmekte problemsiz cinsel ilişki yetkinliğinde olacağını vaat eder.

“Onlara kocalarından önce hiç bir insan ve cin dokunmamıştır.” (Rahmân 55/56)

“Biz o cennet kadınlarını ashab-ı yeminden olan kocalarına düşkün bakireler kıldık.” (Vâkıa, 56/36-38)

Kadın içinse böyle bir koşul her iki dünyada da mümkün değildir. Cennete gidebilmeyi başaran kadınlar orada da tek eşli yasamak zorundadırlar. İslam kendisine biat edecek kadın kulunu -dini koşulları yerine getirmesi şartıyla- cennetteki hurilerden daha üstün olduğu tesellisiyle onurlandırır.

İslam, cennette kadının birlikte olabileceği erkek sayısını birle sınırlandırmıştır. Ancak o bir adet erkekle yaşayacağı cinselliğin mükemmel olacağı müjdesini verir. Karmaşık bir ilişkiler ağı üzerinden dile getirdiği bu vaadin olabilmesini sağlayacak koşullardan da söz etmeyi unutmaz; cennete giden kadınlar, evlilerse dünyadaki kocalarına, dünyada çeşitli sebeplerle birden fazla evlilik yapmak durumunda kalmışlarsa da en son kocalarına verileceklerdir. Cennete girmeye hak kazanamayan erkeklerin karılarıysa öbür dünyaya şehit olarak gelen erkeklerden birine eş olarak sunulacak; o erkeğin beş erkek gücünde enerjisi olacak, kadına cinsel ilişkide büyük hazlar tattıracaktır.

Ümmü Seleme, Hazreti Muhammed'e bir gün, "Dünyadaki kadınlar mı yoksa cennetteki huriler mi daha iyidir" diye sorar. Muhammed, "Dünyadaki kadınların üstünlüğü, yüzün astara üstünlüğü gibidir" der. Ü. Seleme, "niçin" deyince cevap verir; "Dünyadaki kadınlar namaz kıldıkları, oruç tuttukları ve birçok ibadetlerde bulundukları için." (Mevdudi Tefhimü’l-Kur’an Terc. VI. 81)

İslam'ın dönüp dolaşıp cinsel faaliyetler etrafında şekillendirdiği cinsiyeti öğretilerinin kadına yönelik yaklaşımları bariz bir çifte standart içindedir. Düşünen, sorgulayan, eleştiren kadının İslam dinindeki hak edeceği tek yer cehennemdir.

İslam zihniyeti kadını özgür bir birey olarak değil, "kutsal aile" kurumu içinde, "kutsal ana" ve "kutsal eş" sıfatlarıyla bütünleştirip, bu değerler çerçevesi içine sıkıştırarak her türlü baskı ve şiddetin hedefi haline sokar.

Cinayet, yaralama, dayak ve dışlanma gibi pek çok saldırının öznesi olan kadının ne toplum ne de devlet tarafından güvenceye alınmadığı kadına yönelik bu şiddetin artarak devam ettiği ortadadır.

Kadın, Tanrı-Peygamber-Kuran ve erkekler tarafından yönetilmek zorunda bırakılarak silikleştirilen kimliğiyle yalnızlığa ötelenmiştir.

Kadına yönelik şiddetin en yoğun görüldüğü ülkeler İslam Din ve geleneklerinin uygulandığı coğrafyalardır. Bu toplumlardaki kadın ve çocuklar erkek ve aile şiddetinden en çok zarar gören kesimdir.

Döverek cezalandırmanın normal bir davranış kabul edildiği İslam kültürüne dayalı toplumların bu sıradan şiddetin yanı sıra kadını, kırbaçlama, vajinal sünnet, asit ya da kezzapla tahrip, yakma, vücut parçalarını kesme, çeşitli silah ve aletlerle yaralama-recm ve çeşitli farklı öldürme yöntemleriyle cezalandırılır. Bu şiddet kıskançlık, namus, aileler arası çeyiz, toprak, vb. anlaşmazlıkları, kadının boşanması, çalışma ya da eğitim veya kendi istediği birisiyle yaşamak -evlenmek istemesi ya da evlenmek istememesi dahil- gibi gerekçelerle açıklanmakta, din de bu şiddetin kendisini haklılaştırmasının merkezinde yer almaktadır.

İslam dini hedefindeki kadının düşünmesinin ve sorgulamasının önünü keserek, gelişmesine, özgürleşmesine olanak tanımamaktır. Çünkü kadının özgürleşmesi bu dinin sapkın öğretilerine vurulacak en büyük darbedir.

Hristiyanlıkta Kadın

Nilüfer Tekin

Fiziksel ve zihinsel evrimsel biyolojik farklılıklar, hem insan-hayvan arasında hem insanlar arasında hem de kadın-erkek cinsleri arasındaki eşitlikçi olmayan ezen-ezilen sınıf farklılaşmalarının tohumlarını atmıştır. Kültürel evrimsel eşitsizlikler, bu biyolojik evrimsel eşitsizlikler üzerine gelişmiş, güçlü güçsüzü, erkek de kadını bir mal gibi sahiplenmiş ve ezmiştir. Bu nedenle, kadın erkek eşitsizliği, erkek egemenliği, fiziksel ve zihinsel olarak güçlünün güçsüzü, erkeğin de kadını ezmesi, sosyo-ekonomik sınıflardan önce de vardır. Ancak, çocuğun kadın ve erkeğin cinsel birleşimiyle doğduğunun anlaşılması, çocuk doğurmanın yalnızca kadının bir özelliği olmayıp erkeğin de çocuğun doğmasındaki rolünün anlaşılması, üstelik kadının çocuğa yalnızca hamilelikte taşıyıcılıktan öte kalıtsal bir katkısının olmadığının sanılması üzerine mal varlığının, maddi, ekonomik birikimin aile içinde kalması amacıyla, artı üretime geçilip sınıfların oluşması ve ailenin ekonomik bir birim haline gelmesiyle birlikte bu eşitsizlikler dinsel bir kılıfa büründürülerek çok daha fazla artmış ve sağlama alınmıştır.

İnsanlığın dinsel inançlar evresine geçişiyle birlikte hemen her şey bu inançlarla ilişkilendirilmiştir, tüm yeniliklere dinsel anlamlar yüklenmiş, tüm gizli ya da açık örgütler, günümüzde parti dediğimiz örgütlenmeler de dinsel bir karakterde mezhep ya da din olarak ortaya çıkmıştır. Yeni bir din de, eskisini yadsıdığı, yenilikler, yeni hak ve özgürlükler getirdiği, dolayısıyla gelişmeye, ilerlemeye katkıda bulunduğu ölçüde başlangıçta devrimci bir karakter taşır.

Hristiyanlık, İsa’nın liderliğinde bir kısım ilerici Yahudilerin hem Roma egemenliğine, hem de kendilerine etnik, kültürel ve dinsel olarak yabancı bu kültürden etkilenerek Musevi/Yahudi kültürünün katılıklarına, yozlaşmasına, baskılarına, geriliklerine bir tepkisi olarak ortaya çıkışı, hem de Batılıların çok Tanrıcılıktan, daha ileri bir evre olan tek Tanrıcılığa geçişi anlamında Marks ve Engels’in de Fransa’da Sınıf Savaşları”na Ön-söz’ünde belirttiği gibi kendi dönemine göre devrimci bir karakterde doğmuştur.

Hristiyanlık, Helenistik bir dindir; tek tanrılı Musevi/Yahudi kültürü ile çok tanrılı ve daha gelişmiş Antik Yunan kültürü ve bu kültürden etkilenmiş Roma kültürünün, bu kültürler ve dinlerin karşılaşmaları, birbirlerinden etkilenmeleri ve çatışmalarından doğan bir dindir, tek Tanrıcılıkla stoacılığın dinsel bir sentezidir. Hristiyanlık, başlangıçta bir Yahudi/Mu-sevi mezhebi olarak ortaya çıkmış, Yahudilerin tamamına yakını tarafından reddedilmiş ama Batı dünyasında yaygınlaşarak yeni bir din haline gelmiştir.

İsa’nın kadınlarla ilgili tutumu, yaşadığı kültürel ortam dikkate alındığında genel olarak olumludur. Yeni Ahid’de verilen bilgilere göre İsa’nın etrafında, onun sohbetlerini ve tavsiyelerini dinleyen, ona yardımcı olan kadınların olduğu görülmektedir (günümüzde İsa’nın bu kadınlardan Mecdelli Meryem (Maria Magdalena) ile evlendiği iddia edilmektedir).

Hristiyanlıkta kadın-erkek ayrımın olmadığını savunan Hristiyanlar ve araştırmacılar kadının Hristiyanlıktaki konumunun eskiye göre daha iyi olduğunu açıklamak için dört gerekçe öne çıkarırlar:

1 Tanrı kadın ve erkeği insan olarak kendi suretinde yaratmıştır, kadın da erkek gibi kutsal ruhun etkisi altındadır.

2 İsa’nın dirilişi ilk olarak kadınlara haber verilmiştir.

3 Kitabı Mukaddes’te Tanrı’nın halkına liderlik eden birçok otoriter kadın örneği içerir.

4 Pavlus, kadın ve erkeklerin Mesih’te eşit olduklarını bildirir. (Galatyalılar 3 :28)

Bunlara ek olarak, İsa, silahlı mücadele ve şiddet yerine, herkesle barışık olmayı, kusurları bağışlamayı, hasımlarla uyuşmayı, düşmanlarını sevmeyi getirmeye çalışmıştır. İsa’nın Roma kültüründen etkilenen reformist öğretisinin etkisiyle Yahudi şeriatının erkeklerin çok eşli evliliği, recm, çocuk ve hayvan kurban etme, sünnet, domuz eti yeme yasağı gibi birçok unsuru yürürlükten kaldırılmış, çok eşli evlilikten tek eşli evliliğe geçilmiştir. 1 Korintliler 7’de kadın konusu önemli bir yer tutar.

Evlilik

Pavlus, şehvetin esiri olup ahlaksızlık yapmaktansa evlenmenin iyi bir davranış olduğunu ama yine de evli bir kadın ya da erkeğin Tanrıyı ihmal edeceğini düşünerek kendini kontrol edebilenlerin yani nefislerine hakim olabilenlerin evlenmemelerini tavsiye eder. Evli olanların ise boşanmalarının gereksizliğine işaret eder. Tanrıya bağlanma konusunda insanların önünde bulunan dünyevi bir engel olarak gördüğü evlilik müessesini eleştiriyor. Ancak ne Yahudi hukukunda olduğu gibi evliliği zorunlu bir dini yükümlülük olarak öneriyor ne de kesinlikle yasaklıyor.

Sadece kendi tercihini "kızını evlendiren iyi eder, evlendirmeyen ise daha iyi eder." ifadesinde olduğu gibi evlenmeme yönünde ortaya koyuyor. Korintliler 7

Yahudilikte erkekler birden fazla eş alabilirken Hristiyanlıkta İncilin hiç bir yerinde evliliğin tek eşle olacağına veya çok eşle evliliğin yasak olduğuna dair hiçbir emir yoktur, ancak çok eşli evlilikten bahsedilmezken evlilikle ilgili söylemler tek eşli evlilik yönündedir. Çok eşli evliliğin yanı sıra boşanma da yasaklanmıştır.

Boşanma

•    11 İsa onlara, “Karısını boşayıp başkasıyla evlenen, karısına karşı zina etmiş olur” dedi.

•    12 “Kocasını boşayıp başkasıyla evlenen kadın da zina etmiş olur.”Mar-kos 10

...Boşanmış bir kadınla evlenen de zina etmiş olur. Matta:5-32

•    18 “Karısını boşayıp başkasıyla evlenen zina etmiş olur. Kocasından boşanmış bir kadınla evlenen de zina etmiş olur.” Luka 16

Kadınların yararına gibi görünen, o dönem için istediği zaman karısını boşayıp sokağa atan kocanın evlilik üzerindeki tek taraflı keyfiyetine son vermiş, kadınlar için bir güvence ve hak kazanımı olmuş olan bu yenilik, aslında özellikle günümüz için eşlere yarardan çok zarar getirmiştir:

Yahudilikte erkeklere tanınan boşama hakkı, Hristiyanlıkta erkekle birlikte kadına da tanınmış değil, aksine kadına verilmeyen ve erkekler için mevcut olan bu hak, erkeklerden de geri alınmak sureti ile diğer bazı dinlerin sınırlı olarak verdiği boşanma hakkı tamamen ortadan kaldırılmış olmaktadır. Bu yasakla bir hata yaparak evlenen ya da sonradan anlaşamayan eşler, bir ömür boyu birbirlerine mahkum edilmişlerdir.

Recm

İsa, zina suçundan kadınların taşlanarak ölüme mahkûm edildiği(recm) bir toplumda ünlü “günahsız olan ilk taşı atsın” sözüyle bu uygulamayı kaldırarak önemli bir reform yapmıştır. (Yuh 8.5-9).

Hristiyanlıkta kadınla ilgili tutumunun belirlenmesinde Hz. İsa’nın davranışları ve sözlerinden çok, kendisinden sonra Hristiyanlığın kurucularından olan Pavlus’un etkisi olmuştur. Hristiyanlıkta kadının yerini belirleyici ifadelere çoğunlukla Resullerin mektuplarında ve özellikle de Pavlus’un mektuplarında rastlanmaktadır.

Pavlus’un Hristiyanlığa Yansıttığı Kadın Anlayışı

Hristiyanlık, Musevi/Yahudi kültürünün katılıklarına, yozlaşmasına, baskılarına, geriliklerine bir tepki olarak doğmuş olmasının yanı sıra bu dinin bir devamı, bir tamamlayıcısı olarak bunların çoğunu içermektedir de.

Aynı şekilde, Pavlus’un da kadını erkekle eşit gören onu bir insan olarak değerlendiren ifadeleri olduğu gibi tam tersine, kadının Tanrı’nın suretinden uzak olarak yaratıldığını, kesin olarak erkeğe itaat etmesi gerektiğini, hatta öğrenme amaçlı olarak bile cemaat içerisinde soru sarmamasını zira kadının hocasının kocası olması gerektiği şeklinde kadının yaratılış itibariyle kötü olduğu düşüncesine zemin hazırlayan görüşleri vardır.

Pavlus’un genel olarak ve kadın konusundaki yaklaşımını olumlu ve olumsuz yönleriyle birlikte daha doğru bir şekilde anlamak için onun içinde yaşadığı kültürün yani Ortado ğuda karşılaşan hem Yahudi hem de Roma kültürünün kadın algısına bakmak gerekmektedir. Pavlus’un kadın konusundaki yaklaşımı, kendi döneminin Ortadoğu toplumunun kadın algısını yansıtır.

Koyu bir Musevi/Yahudi, aynı zamanda da Roma vatandaşı olan Pavlus, Roma kültürünün ve stoacılığın merkezlerinden olan Tarsus’ta Roma eğitimi ve kültürü almıştır.

Eski Ahit külliyatının son şeklini aldığı ve Talmud metnini oluşturacak olan Mişna külliyatının teşekkül devresinde yaşayan Pavlus ve ilk devir Hristiyanları, Yahudi kültürünün ve pagan (putperest) Roma kültürünün kadına bakışından da oldukça etkilenmişlerdir.

Yahudi toplumunda ‘Her erkeğin günde bir defa şu üç konuda şükür duasını dile getirmesi gerekirdi: Tanrı’nın kendisini İsrailoğlu’na mensup kıldığı, kadın olarak yaratmadığı ve kendisini cahillerden ve köle yapmadığı için. Talmud Menahot 43b - 44a:

Yahudiler kadın olarak doğma dıkları için Tanrı’ya şükran duasında bulunurlarken Yunanlı erkekler de kadın olmamayı talihlilik olarak algılamaktadırlar: Sokrat’a ait olduğu iddia edilen bir Tales öyküsünde "öncelikle hayvan olarak değil insan olarak doğduğum için; ikinci olarak kadın değil erkek olarak doğduğuın için; son olarak da Barbar olarak değil Yunanlı olarak doğduğum için kendimi talihli addediyoruın." ifadesi yer alır. Ancak Romalılarda kadın İÖ 3. yüzyıldan itibaren Yunanlılarla daha sık etkileşmeye başlamalarıyla ve ardarda yapılan savaşlarla birlikte özgürleşmeye başlamıştır. Yunanlılara göre Romalılarda kadın daha özgürdür. Kız çocukları okutulmaktadır. Evlilik tek eşlidir. Augustus Dönemi’ne gelindiğinde (M.Ö. 27-M.S. 14), ekonomik bağımsızlığını, boşanma hakkını kazanmış, başkasıyla da evlenebilmektedir. Zina edenler artık öldürülmez hale gelmiştir. Kadın kapalı değil, şık kıyafetler giyip süslenebilmekte, şarap içebilmektedir.

Eski Ahit’te Kadın: İki Yaratılış, İki Kadın, İki Kader

Hristiyanlığın esas aldığı Tevrat’ta kadının yaratılışı iki kıssaya dayanır. Birinci kıssaya göre, kadın erkeğe eşit, ikisi de tanrı suretinde yaratılmıştır. İkinci kıssaya göre ise, kadın erkeğin kaburga kemiğinden onun yardımcısı olarak yaratılmıştır. Bu farklılık kadına karşı geliştirilen iki farklı tavrı yansıttığı gibi iki farklı tavra da kaynaklık ederler.

Kadın düşmanları ikinci kıssayı benimserler ve öyle davranırlar: “kadın erkeğin kaburga kemiğinden, kemiğin de eğri olanından yaratılmıştır”! Bu demektir ki, kadının fıtratı/zihni-yeti/karakteri doğuştan eğridir !..”

Cahillikler Kitabı’nın 73 ve 74. sayfalarında Gilbert ve Zevit adlı iki uzman, insanlık tarihini- daha doğrusu Semavî Dinleri- altüst eden şu büyük(!)iddiada bulunmuşlar: “Havva’nın, Adem’in eğri kaburga kemiğinden yaratıldığı iki nedenden ötürü yalandır! Birinci neden; kadınla erkek aynı sayıda kaburga kemiğine sahiptirler... İkinci neden ise; primatlarda, sadece erkeklerde ve örümcek maymunlarında penis kemiği yoktur. Öyleyse kadın, erkeğin penis kemiğinden yaratılmıştır..”! (bunun için 4 neden sıralayanlar da vardır:1- İbranicedeki penis anlamının Arapçadaki kaburga kelimesiyle aynı olması 2- erkeklerde kaburga kemiğinin eksik olmaması 3-erkeklerde (insanlarda) diğer memelilerde olduğu gibi penis kemiğinin olmaması 4- erbezindeki sanki yarılıp içinden bir şey alınıp geri kapatılmış gibi olan iz.)

İlk Günah

Hristiyanlığın üzerine temellendiği bir diğer çok önemli kavram ise ilk günah kavramıdır. Tevrat’ta yer alan ve mitlerden bir mit olan yaratılış efsanesine göre Tanrı, Adem’in kaburga kemiğinden ona bir eş yarattıktan sonra, yarattığı hayvanlardan en kurnazı olan yılan, iyiyle kötülüğü bileceklerini ve Tanrı gibi olacaklarını söyleyerek Havva’yı Tanrı’nın yenmesini yasakladığı ağacın meyvesinden yemesini sağlayarak kandırır. Havva bunu Adem’e de yedirerek onun da aldanmasına, kendisinin doğum sancısına ve eşine itaate mahkum olmasına, Adem’in de çalışmaya mahkum olmasına, ölümlü ve lanetli insanlar olarak cennetten kovulup yeryüzüne sürülmesine ve tüm insanlığın kirlenmesine, lanetlenmesine, günahına neden olur. Adem herhangi bir zorlamaya maruz kalmadan söz konusu meyveyi yediyse de, ödül lendirilircesine kadın ‘Adem’in yönetimine’ verilir.

Bu efsane, Pavlus tarafından Yeni Antlaşma’ya geçirilmiş ve kullanılmıştır.

Kadın, dinin öğretildiği ve ibadet edildiği toplantılara katılabilir, öğrenebilir, ancak kadın erkeğe bir şey öğretemez, din hocalığı yapamaz, öğ retemediği gibi soru da soramaz, kadın sessizce dinlemelidir, bir sorusu varsa evde kocasına sormalıdır, kadın süslenmemelidir, onun süsü dindarlara yakışır biçimde sade giyinip erkeğe itaat etmesidir, erkek kadının egemenidir, çünkü önce Adem, sonra Havva yaratılmıştır, aldatılan da Adem değil, kadındır, kadın aldatılıp suç işlemiştir:

Kadınlara toplantıda konuşma yasağı!

Korintliler14:

•    34 Kadınlar toplantılarınızda sessiz kalsın. Konuşmalarına izin yoktur. Kutsal Yasa’nın da belirttiği gibi, uysal olsunlar.

•    35 Öğrenmek istedikleri bir şey varsa, evde kocalarına sorsunlar. Çünkü kadının toplantı sırasında konuşması ayıptır. Timoteos V.

•    11 Kadın sükûnet ve tam bir uysallık içinde öğrensin.

•    12 Kadının öğretmesine, erkeğe egemen olmasına izin vermiyorum; sessizce dinlesin.

•    13-14 Çünkü önce Adem, sonra Havva yaratıldı; aldatılan da Adem değildi, kadın aldatılıp suç işledi.

•    15 Ama doğum yapıp kurtulacaktır; yeter ki, sağduyuyla iman, sevgi ve kutsallıkta yaşasın.

Örtünme

Erkek başını örtmemeli, kadın ise örtmelidir, çünkü: Korintliler 11.

•    3 Ama şunu da bilmenizi isterim: Her erkeğin başı Mesih, kadının başı erkek, Mesih’in başı da Tanrı’dır.

•    4 Başına bir şey takıp dua ya da peygamberlik eden her erkek, başını küçük düşürür.

•    5 Ama başı açık dua ya da peygamberlik eden her kadın, başını küçük düşürür. Böylesinin, başı tıraş edilmiş bir kadından farkı yoktur.

•    6 Kadın başını açarsa, saçını kestirsin. Ama kadının saçını kestirmesi ya da tıraş etmesi ayıpsa, başını örtsün.

•    7 Erkek başını örtmemeli; o, Tan rı’nın benzeri ve yüceliğidir. Kadın da erkeğin yüceliğidir.

•    8 Çünkü erkek kadından değil, kadın erkekten yaratıldı.

•    9 Erkek kadın için değil, kadın erkek için yaratıldı.

•    10 Bu nedenle ve melekler uğruna kadının başı üzerinde yetkisi olmalıdır.

Kadınlar inançlı, dindar kadınlara yaraşır şekilde sade giyinmeli, süslenmemeli, kocalarının sözünden çıkmamalı, onlara efendim diye hitap etmelidirler. Kadınlar inançlı, dindar kadınlara yaraşır şekilde sade giyinmelidir.

•    9-10 Kadınların da saç örgüleriyle, altınlarla, incilerle ya da pahalı giysilerle değil, sade giyimle, edepli ve ölçülü tutumla, Tanrı yolunda yürüdüklerini ileri süren kadınlara yaraşır biçimde, iyi işlerle süslenmelerini isterim. 1. Timoteos 2

•    1-2 Bunun gibi, ey kadınlar, siz de kocalarınıza bağımlı olun 3 Süsünüz örgülü saçlar, altın takılar, güzel giysiler gibi dışla ilgili olmasın.

•    4 Gizli olan iç varlığınız, sakin ve yumuşak bir ruhun solmayan güzelliğiyle süsünüz olsun. Bu, Tanrının gözünde çok değerlidir.

•    5 Çünkü geçmişte umudunu Tanrıya bağlamış olan kutsal kadınlar da kocalarına bağımlı olarak böyle süslenirlerdi.

•    6 Örneğin Sara İbrahimi "Efendim" diye çağırır, sözünü dinlerdi. İyilik eder, hiçbir tehditten yılmazsanız, siz de Saranın çocukları olursunuz. 1 Petrus 3

Bir taraftan "Vaftizde Mesih’le birleşenlerinizin hepsi Mesih’i giyindi. Artık ne Yahudi ne Grek, ne köle ne özgür, ne erkek ne dişi ayrımı vardır. Hepiniz Mesih İsa’da birsiniz."3 deyip kurtuluş açısından kadın ve erkeğin eşitliğini ortaya koyarken diğer taraftan İnsanın aldanmışlığının sorumluluğunu Havva’ya/kadına yükleyerek kadını arka plana iter.

Her ne kadar Mesih karşısında cinsiyetin bir anlamı olmadığını söylese de Tanrı, Mesih insan ilişkisini açıklarken bir hiyerarşiden söz eder. Buna göre her erkeğin başı, bir anlamda üstü Mesih ve Mesihin üstü Tanrı iken, kadının başı ya da ondan sorumlu olan üstü erkektir: "Ama şunu da bilmenizi isterim: her erkeğin başı Mesih, kadının başı erkek ve Mesih’in başı Tanrı’dır."

•    22 Ey kadınlar, Rab’be bağımlı olduğunuz gibi, kocalarınıza bağımlı olun. (Efesliler 5/22)

•    23 Çünkü Mesih bedenin kurtarıcısı olarak kilisenin başı olduğu gibi, erkek de kadının başıdır.

•    24 Kilise Mesih’e bağımlı olduğu gibi, kadınlar da her durumda kocalarına bağımlı olsunlar. (Efesliler 5/23,24)

•    3 Ama şunu da bilmenizi isterim: Her erkeğin başı Mesih, kadının başı erkek, Mesih’in başı da Tanrı’dır. lKorintoslular 11/3)

Böylece Pavlus tarafından Ka dın-Erkek-Mesih-Tanrı sıralamasıyla bir hiyerarşi oluşturulup kadının Tanrı’ya ulaşabilmesi ve onu razı edebilmesi için hem kocasına ve hem de Mesih’e itaat etmesi dini bir zorunluluk haline getirilerek erkeğe itaati fiziksel şiddetin yanı sıra dinsel olarak da sağlanmış olmaktadır.

Bu mitolojik efsaneler, kadının tarih boyunca aşağılanıp ikincil konumda olmasının ve erkeğe itaat etmesinin, özellikle Ortaçağ’da cadı oldukları gerekçesiyle yakılmalarının hem gerekçesi hem de kaynağı olmuştur.

Sonuç olarak, diyebiliriz ki Hris tiyanlık, Ortadoğu’da karşılaşan iki farklı toplumun kadın algılarının bir sentezini yansıtır. Hristiyanlık o dönemde, Yahudiliğin katı kadın algısını günümüzün kırsal alan kesiminin ve her dinden dindar kesiminin genel kadın algısı düzeyine çıkarmıştır. Ancak o dönem için büyük bir gelişme olan bu algı, günümüzün kültürel, cinsel, sosyal, ekonomik olarak erkekle tam bir eşitlik içinde olması gerektiği şeklindeki çağdaş kadın algısına göre elbette çok geridir. Günümüzde ise Hristiyan kadınların özgürlüğü, Hristiyan dünyada ortaya çıkan aydınlanmanın da etkisiyle diğer dinsel kültürlerde yaşayan kadınların özgürlüğünden çok daha fazladır.

Tarih, insanlarla hayvanlar, egemenlerle emekçiler, erkeklerle kadınlar arasındaki savaşımdır. Erkeklerin baskıyla, şiddetle savaşımına karşı kadınların sinsi oyunlarla savaşımı, dinlere kadınların şeytana aldanan, aldatan, aciz, baştan çıkarıcı, açgözlü, kavgacı, güvenilmez, kıskanç, ahlaksız, kötülüğün kaynağı ve temsilcisi olduğu şeklinde yansımıştır. Hristi yanlıkta, Grek-Roma kültürün etkisiyle Musevi/Yahudi kültürün içerdiği katılıklar az da olsa yontulmuştur.

Kapitalizm'i yıkıp, sınıfsız toplum için gereken koşulları hazırlamadıkça, kadınların gerçek kurtuluşu mümkün değildir. Sosyalist devrim için, işçi sınıfını ve onun örgütlerini, dil, din, ırk, ulus ve cinsiyet farkı gözetmeksizin birleştirmek zorunludur. Kadınların ezilmesine karşı verilen mücadeleyi, işçi sınıfının kapitalizme karşı verdiği mücadeleyle sıkıca bağlamak zorunludur. Zaferi kazanmanın tek olası yolu budur.

Bu, kadınların acil iyileşmeler için mücadele etmeyi bir kenara bırakmaları anlamına gelmez. Aksine. Kapitalizm altında iyileşmeler için gündelik mücadeleler olmaksızın, sosyalist devrim imkânsız olurdu.

Kaynaklar:

•    Hristiyanlıkta Kadın 1 http://nilu-fertekin.blopspot.com.tr/2014/03/hris-tiyanlkta-kadn-1.html

•    Hristiyanlıkta Kadın 2 http://nilu-fertekin.blopspot.com.tr/2014/03/hris-tiyanlkta-kadn-2.html

•    Hristiyanlıkta Kadın 3 http://nilu-fertekin.blopspot.com.tr/2014/03/hris-tiyanlkta-kadn-3.html

•    Hristiyan kadın Kıyafetleri http://ahmetdursun374.blogcu.com/hiristi-yan-kadinlarin-kiyafetlerine-ornek-ler/10610829

•    http://ahmetdursun374.blopcu.com/hiristiyan-kadinlarin-kiyafetlerine-or-nekler/10610829

Musevilikte Kadının Yeri

Selin Özkohen

Uç büyük monoteist dinlerin en eskisi olarak bilinen Musevilik dini, maalesef doğal olarak birçok konuda oldukça ilkel bir bakış açısına sahiptir. Her ilkel zihniyette olduğu gibi, bu dinde de kadının yeri, tahmin edebileceğiniz gibi, erkeğe kıyasla baya düşüktür.

En çarpıcı örneklerden biri olmasına rağmen birçok Musevinin göz ardı ettiği mevzu ise Museviliğin sabah duasındadır. (İslam’da nasıl beş vakit namaz varsa, Musevilikte ise üç vakit dua vardır: sabah - ikindi - akşam) bu sabah duasının metnin çoğu ortaktır, lakin duanın son cümlesini kadınlar ve erkekler farklı okumak zorundadır. Erkekler için bu duanın son cümlesi “Baruh şelo asani işa”, yani “Tanrıya şükür ki beni bir kadın olarak yaratmadı” iken, kadınların söylemek zorunda olduğu cümle ise: “Baruh şeasani kirtsono”, yani “Tanrıya şükür ki beni dilediği gibi yapmış.” Bu ilkel, kadın düşmanı ve kesinlikle tolere edilemez ayrıntıyı öğrenir öğrenmez, her insan ve özellikle her kadın Musevilik dinin hemen bırakmalıyken, çoğu bunu es geçmekte, sorgulamamakta. Hatta bu hakareti kendine yakıştıran bile var, ne yazık ki.

Musevilikte kadın - erkek eşitliğinden bahsetmek dahi günahtır; onlara göre tanrı kadınlar ve erkekler arasına görev dağılımını çok açık ve net bir şekilde açıklamış ve ayırmıştır. Onlara göre eşitlik, tanrıya alenen itaatsizlik ve isyandır. Musevilikte, kadının görevleri: bol çocuk doğurmak, çocuklara bakmak, evi temizlemek, yemek pişirmek vb. iken, erkeğin görevleri: Tevrat derslerine gitmek ve çalışıp eve para kazandırmaktır. Kadının aynı zamanda cinsel bir vazifesi vardır; lakin bu kesinlikle İslam’dan bildiğimiz “kocasını tatmin etme” vazifesi değildir. İslam’da evli olanlara cinsellik serbesttir, lakin Musevilikte şartlar daha katı. Hem evli olmalısınız, hem cinsel ilişki ancak ve ancak çocuk yapma amacıyla yapılmalıdır. Musevilikte cinsel ilişki ayıp, pis, “dünyevi” ve günahkârca bir eylem gibi algılanmaktadır ve bunu zevk için veya aşkın bir “yan etkisi” olarak yaşamak günahtır ve pistir. Bu yüzden ilişkinin yaşamanın caiz olduğu günler, ancak ve ancak kadının adet döngüsüne göre hamile kalma ihtimalinin yüksek olduğu günlerdir. Adet dönemi gibi hamile kalmanın imkânsız gibi olduğu günlerde ise kocasının elini tutması dahi yasak; çünkü o günlerde kadın “tme’a” yani Tahir değildir, pistir... Anlayacağınız, Musevilikte kadın kirli ve şeytani bir yaratık gibi algılanır; ama “maalesef onsuz da çocuk olmuyor ve tanrı çocuk yapmamızı emrediyor, emrettiği için de maalesef yapmak zorundayız”. Ee adet döneminde bu da imkânsız olunca, kadın resmen pis bir hayvan muamelesi görüyor.

Musevilikte iyi kadın itaatkâr kadındır. Kocasına itaat etmeyen, haksızlığa karşı mücadele eden kadın ise çirkef, şeytani, doğru yoldan sapmış kötü kalpli kadındır, “cehennemliktir”. Örneğin Musevi cenazelerde, rahmetli için okunan dua (“El-Fatiha”nın Musevicesi diyelim) kadınlar ve erkekler için farklıdır. Kadınların cenaze duasında, merhum için okunan duasının bir parçasında merhumun “iyi bir kadın olduğunu, temiz kalpli olduğu, kocasına karşı itaatkâr olduğu, kadınlık vazifelerini yerine getiren biri olduğu” yazıyor.

Ölünce bile, kadının iyi veya kötü olma ölçütü, kocaya itaat ve ikinci sınıf insan sayılmayı kabullenme oluyor.

Tesettür konusuna gelince - Musevilikte tesettürün iki aşaması vardır:

1. Dar olmayan, uzun kıyafet giyme zorunluluğu. Ayrıca ister dar ister geniş olsun, bir kadın veya kız çocuğu Museviliğe göre kesinlikle pantolon giyemez. “erkek kıyafeti” sayılıyor ve “bir kadın erkek kıyafeti giymeyecektir” ayeti var. Bu yüzden dindar Musevi kadınlar daima uzun etek ve uzun kollu bluzlar giyer. Tesettürün bu aşaması, kızların doğduğundan beri zorunludur. 6 yaşında bir kız çocuğu bile pantolon veya kısa kollu bluz giyemez.

2. Aşama ise başörtüsüdür. Kadının evlendiği günden beri geçerlidir. Yani İslam’da tesettürün tümü birden ve genellikle kızların vücudu “kadınsı bir hale” gelince söz konusu olduğunu görüyoruz, Musevilikte ise 1. aşama doğuştan beri, 2. aşamadaki başörtüsü ise “artık birine ait, birinin malı” diyen bir etiket gibidir.

Tüm bu örneklerden mütevellit, İsrail’de, Museviliğin çoğunluk sahibi olduğu dünyanın tek ülkesinde bile, neden çoğu insanın dindar bir hayata çok da yanaşmadığını anlamak güç değildir. Maalesef bu “laik” insanlar bile (az miktarda var olan inançtan dolayı) sorgulamaya pek yönelmeyince, hala dindar bir hayat sürdürenlerin uyguladığı baskı ve gördüğü alenen ve aşırı torpillere karşı yeterince mücadele etmemektedirler.

Tek dileğim, bir gün İsrail’de de laik, gerçek bir anayasanın kurulması ve bu ülkenin “sözde demokrasi” olmaktan çıkıp gerçek demokrasi olmaya yönelmesidir; kanunların hiçbirinin, uzaktan yakından dinden esinlenmediği, düşünsel baskıya maruz kalanları savunan ve baskıcılara haddini bildiren, özgürlük haklarını gerçekten koruyan bir devlet haline gelmesidir. Aksi halde, o dindar kadınlar, şimdi olduğu gibi gelecekte de kapalı bir hayatta yaşayıp üreme makinesi olmaya veyahut gizliden jinekoloğa gidip RİA taktırmalarıdır, tabii bunu ömür boyu herkesten, bilhassa kocasından saklama şartıyla yaşamaya mahkumdur.

Ne diyelim; “Demokrasi kadınlarımızı korusun!”

Nasıl Ateist Oldum?

Dilek Yalçın

4.sınıfta kuran okumaya başladım ve mutlaka senede en az 1 kez okuyup bitirmek zorunda olduğum zamanlar başladı. 7 yaşından 18 yaşıma kadar oldukça dindar,tüm oruçları kesintisiz tutan,namaz kılan ve kuran okuyabilen bir çocuktum. O yıllardan aklımda kalan özellikle hem din kültürü derslerinde hem de kuran kursunda anlatılan cehennem, günah, yasak kavramları ile insanın yaptığı her eylem için kendini suçlamasına neden olan ve suçluluk psikolojisini besleyen öykülerin ana fikirleridir.

İlkokulda pek de sorgulamıyordum, tuhaf da gelmiyordu hiçbir şey ve günah işlemekten, cehennemden müthiş korkuyordum. Yalnızca yaz aylarındaki kısa süreli kuran okuma, namaz vb. etkinlikleri yeterli gelmemiş olacak ki köyün imamı ve eşi tarafından Babadağ ilçesinde yatılı bir okulda hafız olmak üzere yetiştirilmek için yeterli uyumlulukta ve itaatkar bulunarak seçildim. O zaman çok onurlanmama rağmen babam sayesinde gitmedim neyse ki. Yine de ortaokulda da devam ettim kuran okumaya ve camide hocanın ya da eşinin olmadığı zamanlar sorumluluk bendeydi.

Ortaokula gelince Türkçe öğretmenimin ‘kargacık burgacık yazıları anlamadan okumanın ne önemi var, ne yararı var, hiç mi hiç anlayamıyorum’ eleştirileri bende taşı oynatan ilk artçı sarsıntı oldu. Öğretmenimin anlattığı x kişisi yerine kendimi koydum ve sorgulamaya başladım. Sahiden hiç anlamıyorduk okuduğumuzu ama olsundu, yine de devam ettim Kuran okumaya. Artık liseye başladığımda oruç tuttuğum zamanlar hariç namaz kılmıyordum. Daha çok okuduğum kitaplar da öykü, roman tarzı dinden uzak kitaplardı ama sanırım onlar da hayal gücümü beslediği için dinden uzaklaşmamı istemsizce kolaylaştırdı. Bir yanda okuyup anladığım romanlar diğer yanda hiç değişmeyen sureler ve sanırım artık sıkılıyordum.

Lise 1’de din kültürü öğretmeninin sürekli telkinler, din güzellemeleri, ibadetin önemi, ‘namaz kılıyor musun sen’ soruları, erkek arkadaşlarla konuşmamam gerektiği vs. ‘sohbet’leri eşliğinde bir yandan artık kılmadığım namazlar için içten içe suçluluk duyarken bir yandan da Türkçe mealini okumaya başladım Kuran’ın. (Abdullah Aydın , B.zaman’ın hocası) Okudukça en rahatsız olduklarım çocuklarla ev lenilebileceği çocuklarla evlilik yapan peygamberimiz, ensest*akraba ilişkilerini öven ayetler -ki o dönemlerde biyoloji derslerinde gördüklerimden sonra bu iyice kabul edilemez olmuştu benim için; ve Hristiyan ve Musevileri yok etmeyi öven ayetler, din öykülerindeki dini yaymak için yapılan o ilk savaşlarda karşı tarafı kandırmaları ve bununla övünerek anlatmaları sahiden hoşgörü dini mi acaba, hani yalan söylemek günahtı dedirtmişti. Adet olan kızlar ya da henüz ergenliğe girmeyen çocuklarla ilişkiden nefret ettim; kadınlara şiddete teşvik ve mirasla ilgili ayetler eşitlik olmadığını gösterdi bana. Eşlerini dövmekten bahsettikçe Kuran, kendimi onların yerine koydum. İslamiyet öyle bir din ki çocukken bile size seks objesi olarak baktırabildiği, adet gibi doğal döngünüzü yaşarken bile kirlilik, pisliklik diye bu doğal döngünüzden utanmanıza neden olan, size sürekli suçluluk duygusu aşılayan bir öğreti.

Tarih öğretmenimin “Türkiye’de laiklik tam olarak yok olsaydı DİB gibi bir kurum olamazdı. Laiklik ilkesine aykırıdır bu” lafı da benim için çok önemli bir dönüm noktası olmuştur 2.kez. Bu cümleyi, fikri ben kuramamıştım ama onun itkisiyle de dinin siyasetle bağını, siyasal-örgütlü İslam’ı sorgulamaya başladım. Siyasette bilgi edindiğim tek aracım LeMan dergisi idi lise boyunca ve Deniz Gezmiş, Che G. kitaplarını okuyabilmiştim yalnızca. Bu açlığımı ise üniversitede neyse ki giderebildim. Artık dinin ritüelleri benim için zaten mealden edindiğim fikirlerimle bitmişti ama sırf dışlanmamak için lise 3’te artık sadece oruç tutuyordum.

Üniversitede hem daha bilinçli hem kendime daha güvenli hem de daha özgür hissettiğim için ilk işim hemen 1. sınıftan itibaren oruç tutmamak oldu. Temel bilim ve mühendislik okuduğum için, kimya ve kimya mühendisliği, artık özellikle din-bilim-evrim-Tanrı-psikoloji-siyaset ile ilgili okuyordum ve birkaç arkadaşımla konuşuyorduk. Özellikle evrimle (yıldızlardan insana) ilgili okudukça hem evrende özel olmadığımızı hem de insan türünün yalnızca bir çeşit hayvan olduğu, mucizevi bir canlı olmadığı fikrine ikna oldum. Ankara’da ulaşabildiğim güzel kütüphaneler, kitabevleri sayesinde Denizli’deki gölden sonra okyanusa düşmüş gibi oldum ve Sümer Kraliçesi, Aziz Nesin, Sherlock Holmes, Hoimar V.Dithfurth, Turan Dursun, Erdoğan Aydın, Ali Demirsoy, Richard Dawkins, Carl Sagan’a ulaşabildim. Her biri birer güneş topu gibi olan bu insanların yardımları ile dinin, Tanrı’nın olmayabileceği fikrinin değişmez göz rengi, dudak kıvrımı, burun şekli gibi olmadığını idrak edebildim. İnsanın dürüst, iyi, ahlaklı olmasının, birine yaranmak için değil, karşılıksız olarak yardımsever olabileceği fikrini kabul ettim. Gerçekten çağdaş bir toplum için, kadının hak ettiği yer için dinin mümkünse yok olması değilse mutlaka minimalize edilmesi fikrine ulaştım. Tanrıların, peygamberlerin, dinlerin çıkarcı, yoz, geri, statik, sapık, otoriter, çelişkili yanlarıyla yüzleştim. Okudukça aslında dinler ve tanrıların insanların hayatlarını düzelten bir araçken, çıkarlar için kontrol aracına dönüştüğünü gördüm. Çok tanrılıdan tek tanrılılara doğru birbirini kopya ederek çoğaldıklarını ve bugüne kadar otorite pekiştirme yönünün daha da artarak geldiğini düşündüm. Bilmek, anlamak, insanı yeterince cesur yapıyor ve bu nedenle 10 yıla yakın bir zamandır hala öğrenmeye devam eden bir ateistim.

Tarihte Bu Ay

1 Nisan

1949 - Türkiye İnsan Hakları Evrensel Beyannamesini kabul etti. Bildiri, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonunca Haziran 1948’de hazırlandı. Yapılan kimi değişikliklerin ardından, 10 Aralık 1948’de Genel Kurulun Paris’te yapılan oturumunda Suudi Arabistan ve Afrika Birliği ülkeleri dışındaki ülkelerin oylarıyla kabul edildi.

9 - 10 Nisan

1928 - TBMM, Anayasa’nın ikinci maddesini değiştirdi ve laiklik yürürlüğe girdi. Söz konusu maddeden, "Türkiye Devleti’nin dini İslam’dır" bölümü çıkarıldı. Milletvekilleri ve cumhurbaşkanı yeminlerinde "Vallahi." yerine "Namusum üzerine söz veririm." Kelimesinin kullanılması öngörüldü.

11 Nisan

1905 - Einstein, İzafiyet Teorisini açıkladı. Kurama göre, bütün varlıklar ve varlığın fizikî olayları izafidir. Zaman, mekan, hareket, birbirlerinden bağımsız değildirler. Aksine bunların hepsi birbirine bağlı izafî olaylardır. Özel Görelilik, günlük yaşamımızda mutlak olarak algıladığımız, zaman gibi kavramların göreli olduğunu söylemesinin yanı sıra, sezgisel olarak göreceli olduğunu düşündüğümüz kavramların ise mutlak olduğunu ifade eder.

12 Nisan

1961 - Sovyetler Birliği, uzaya ilk insanı gönderdi. Vostok 1 ile uzaya giden Yuri Gagarin, uzaya giden ilk insan olarak tarihe geçti. Gagarin 108 dakikalık uzay seyahatinin sonunda dünyaya geri döndü.

23 Nisan

1827 - William Rowan Hamilton, Işık Sistemleri Teorisi’ni hazırladı. Optik, dinamik ve cebirin gelişmesinde önemli katkılarda bulunmuş İrlandalı matematikçi, fizikçi ve astronom olan William Rowan’ın keşfettiği kuaterniyon onun en bilinen çalışmasıdır. Hamilton’un çalışmaları daha sonra kuantum mekaniğinin gelişmesinde de yararlı oldu.

30 Nisan

1964 - Diyanet İşleri Başkanlığı, doğum kontrolünün uygulanmasını verdiği bir fetvayla kamuoyuna açıkladı. Günümüzde ise Diyanet’in Doğum kontrolünün caiz olduğuna yönelik açıklamaları olmasına karşın, Kürtaj hakkı konusunda aynı gerici zihniyeti devam ediyor.

Yorumsuz Haberler

Sayfa Editörü Mümtaz Budak

Öldürerek Sevap İşledim’

Niğde'nin Ulukışla İlçesi'nde bir polis, bir astsubay ve bir vatandaşı öldüren, terör örgütü El Kaide bağlantılı IŞİD üyesi olduğu belirtilen üç kişi tutuklandı. Saldırının faillerinden Çendrim Ramadani'nin mahkemede ifade vermeyi reddedip, "Jandarmayı öldürerek sevap işledim" dediği öğrenildi.

Savcılık tarafından tutuklanmaları talep edilen zanlılar, sorgulandıkları nöbetçi Ankara 9'uncu Sulh Ceza Mahkemesince, "kamu görevlisini görevinden dolayı öldürmek", "ülkeye izinsiz olarak ateşli silah ve mermi sokmak" ve "yağma" gibi bir dizi suçtan tutuklandı. İsviçre vatandaşı olduğunu beyan eden Çendrim Ramadani'nin ise “Size ifade vermem, ben yalnızca Allah’a hesap veririm. Hepiniz müşriksiniz. Jandarmayı öldürerek sevap işledim” dediği bildirildi.

Ateistleri Terörist İlan Etti

Suudi Arabistan'ın kabul ettiği yeni terör yasasına göre, ülke yöneticilerine sadakati ve devletin saygınlığını azaltan, kamu düzenine zarar veren ve güvenliği tehdit eden konferanslara veya seminerlere katılmak gibi faaliyetler "terör" suçu kapsamına alındı. Böylece, ateizm ya da İslam dininin temellerini sorgulayan herhangi bir çağrı da terör suçları arasında yer aldı. Suudi Arabistan'daki yeni terör yasasını değerlendiren İnsan Hakları İzleme Örgütü Ortadoğu ve Afrika sorumlusu Joe Strok ise "Suudi makamları kendi politikalarına yönelik eleştiriyi kesinlikle hoş görmüyor ama bu son kanunlar ve düzenlemeler herhangi bir eleştirel ifadeyi ve bağımsız derneği terör suçu kapsamına sokuyor. Bu düzenlemeler, Kral Abdullah'ın barışçıl muhalefete veya bağımsız örgütlenmeye kapı açacağı umutlarını suya düşürdü" dedi.

Cinsel İstismara Dini Kılıf

ABD’de Minnesota eyaletinin önde gelen gazetelerinden Post Bulletin’in 16 Nisan tarihli haberine göre, ülkede organize edilen dini kamplarda yaşanan cinsel istismarlara bir yenisi daha eklendi. Minnesota’da “Bakireler Grubu” adıyla dini içerikli bir kamp düzenleyen Victor Arden Barnard’ın, kampa katılan en az iki kadına 59 ayrı suçtan cinsel istismar gerçekleştirdiği bildirildi.

Mağdurların ifadesine göre cinsel istismar öncesinde Bernard’ın, “Ben kutsal görevliyim, ilişki sonrasında bakireliğinizi yitirmeyeceksiniz” dediği aktarıldı. Ayrıca, söz konusu dini kampı örgütleyen “River Road Fellowship” adlı organizasyonda yaklaşık 10 yıldır benzeri suçların işlendiği de savunuldu.

TSK’ya Din Yaftası

Ergenekon davasında tahliye olan eski Genelkurmay Başkanı İlker Başbuğ, Milliyet gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Fikret Bila'ya verdiği röportajda, Türk Silahlı Kuvvetleri için "Dine uzak, hatta dinsiz" şeklindeki iddiaları hatırlattı ve "Böyle bir şey olabilir mi?" diyerek şu açıklamayı yaptı: "Ben daha önce de söyledim. Peygamber ocağı dediğiniz bir kurumdur ordu. Allah Allah diye taarruz eden bir ordudan, gemilerinin direğinde Kuran-ı Kerim bulunan bir ordudan söz ediyoruz. Bu TSK'ya yöneltilen en haksız eleştiridir. Türk ordusunu bu şekilde suçlamak kabul edilemez. Bizler bu ocağın içinde büyüdük, yaşadık. Ben sorumlu olduğum her kademede çok hassas davranmış, gerekli imkanların sağlanmasına özen göstermi şimdir. Savaşta, cephedeki mevzide ateist yoktur. Bu söz doğrudur, mevziye girince kimse ateist olmaz, dua eder."

Malezya Yasaları Pedofiliyi Kutsuyor

Malezya’da Müslüman kadınlar için yasal evlilik yaşı 16, erkekler içinse 18. Öte yandan, bu yaşın altında ise aile onayı ve şeriat mahkemesi kararıyla evlenmeye de izin verilirken, Müslüman olmayanlar için geçerli yasalarda evlilik yaşı 18 olarak belirtiyor. Malezya yasaları sadece “evli olmayan bir çocukla” cinsel ilişkiyi tecavüz suçu kapsamında kabul ediyor. Konuyla ilgili olarak Birleşmiş Milletler’in yayımladığı rapor da Malezya’daki şeriat mahkemelerinin benzeri 824 evlilik izni talebine olumlu yanıt verdiğini gösterdi. Ülkede yasal yaşın altında yapılan evliliklerin de tahminlerden daha fazla olduğu söyleniyor, çünkü dini törenle evlendirmenin herhangi bir kaydı yok ve bu konuda veri oluştu rulamıyor.

Doğada Dengeleri Sarsan Silah

Bahar Kılıç

Canlıların hayatta kalma savaşını düşündüğümüzde genellikle vücut büyüklüğü, hız veya güç gibi özelliklerin avantaj yaratma bakımından ön planda olduğu izlenimine kapılırız. Ama doğada dengeyi zayıf, yavaş veya küçük olan canlılardan yana kaydıran bir silah da mevcuttur: Zehir. Kara hayvanlarının ataları yüz milyonlarca yıl önce sudan karaya geçip ilkel sahillerde yaşamaya başladığında, bu yeni koşullarda avlanmak ve dolayısıyla hayatta kalabilmek için çeşitli silahlar geliştirmiştir ki bunlardan birisi de zehir salgısıdır. Üstelik zehir öylesine etkili bir silahtır ki, çok farklı hayvanlarda en az 10 kez evrimleşmiş ve canlıya sağladığı büyük avantajlar nedeniyle de kalıcı olmuştur. Adeta bir biyolojik silah olan bu bileşimleri yüzlerce milyon yıllık evrim sürecinde, her geçen gün daha da iyileştirerek üreten doğa gerçekten de en büyük kimyagerdir.

gelen bir mutasyondur. Geçtiğimiz aylarda Prof. Zhu ve ekibi, böceklerde bulunan ve normalde vücudun bağışıklık sisteminde rol oynayan proteinler (defensinler) ile akrep zehrinde bulunan proteinler (nöro toksinler) arasındaki evrimsel ilişkiyi ortaya koyarak, zehir gelişiminin kökenine dair yeni veriler sundu. Prof. Zhu ayrıca, diğer hayvan zehirlerinin evriminde de benzer bir sürecin rol oynamış olmasının akla yatkın ve yüksek bir ihtimal oldu

ğunu belirtti. Söz konusu çalışmaya geçmeden önce, akrepler hakkında kısa bir bilgi verelim:

Akrepler, Eklembacaklılar şubesine ait Scorpiones takımını oluşturur. Dünyada yaklaşık 1750 farklı akrep türü tanımlanmıştır. Buna ek olarak 111 tane de nesli tükenmiş takson olduğu bilinmektedir. Yaşadığını bildiğimiz en eski akrepler 430 milyon önceye denk gelen Silür yen dönemine (443-417 myö) aittir.

Zehrin kökeninin çok eskiye, bundan yaklaşık 500 milyon yıl önceye dayandığı düşünülmektedir. Doğada zehirli böcekler, örümcekler, balıklar, akrepler, köpekbalıkları, denizanaları, deniz salyangozları, kertenkeleler ve hatta zehirli memeliler (erişkin erkek ornitorenk, vampir yarasa ve Solenodontidae familyasına ait iki tür) bile vardır. Ben bu yazıda biraz daha özele inerek, akrep zehriyle ilgili Shunyi Zhu ve ekibinin yaptığı (Molecular Biology and Evolution’da http://mbe.oxfordjour-nals.org/content/31/3/546 yayınlanan) güncel bir çalışmanın ışığında zehrin evrimi konusuna kısa bir giriş yapmak istiyorum.

Birçok durumda, yaşam için hayati öneme sahip bir proteinin öldürücü bir maddeye dönüşmesi için gereken tek şey, tek bir gende meydana

Dünyanın Antarktika hariç her kıtasında bulunan akrepler, türlerine bağlı olarak yüksek irtifada, nemli ortamlarda, mağaralarda, ağaçlarda, yeraltında, kayalarda veya çöllerde yaşayabilirler. Sadece tundralar, yüksek irtifadaki tayga lar ve kalıcı kar örtüsüne sahip dağ zirveleri gibi kutupaltı iklime sahip karasal ekosistemlerde (Kuzey Amerika ve Avrasya’nın kuzeyindeki 50°-70°N enlemleri arasındaki bölgelerde) barınamazlar. Genel olarak 20-37°C’lik sıcaklık aralığını tercih etseler de, 0°C’nin altındaki dondurucu soğuklardan kavurucu çöl koşullarına kadar uzanan geniş bir habitatta yaşama yeteneğine sahiptirler. Akrepler kuş, kırkayak, kertenkele, fare, sıçan, yarasa vb avcılardan korunmak için gündüzleri pek ortalıkta dolaşmaz, aksine gece avlanırlar. Menülerinde daha çok küçük eklembacaklılar, bazen de ufak kertenkele ve fareler bulunur.

Akreplerin evrimi hakkında farklı görüşler olsa da şu an için en çok kabul gören fikir akreplerin karadan köken aldıkları, sonradan yosunlar ve bitkiler yoluyla okyanuslara sürüklendikleri, orada bulundukları süre zarfında evrimleşerek yaklaşık 400 myö de yeniden karaya çıktıkları yönündedir. (Zehirlerini her geçen gün geliştirmekte olan deniz yılanlarının da benzer bir evrimsel geçmişi vardır. Günümüzdeki deniz yılanları, sadece 30 myö kara yılanlarından evrilmiştir. Kara yılanları ise 100 myö kertenkelelerden evril miştir.)

Her akrep zehir salgılayan bir kuyruğa sahiptir; yani aslında her akrep zehirlidir. Nörotoksin ve enzim inhibitörlerinden oluşan bu zehir, akrebin avlanması kadar korunmasına da yarar. Fakat neyse ki bilinen 1750 akrep türünden yalnızca 25 tanesinin zehri insan için ölümcüldür. Buna rağmen yılda yaklaşık 5000 kişi akrep sokmasından hayatını kaybetmektedir.

Birçok çeşidi olan akrep toksinlerinin moleküler işlevi, iyon kanallarını bloke etmektir. (Voltaja duyarlı K+ kanallarını bloke ederek etki eden akrep nörotoksinlerine a-KTx denir.) Akrepler, zehirlerinin etkinlik düzeyine bağlı olarak, kıskaçlarıyla yakaladıkları avlarını ya yine kıskaçlarıyla ezererek ya da zehirleriyle öldürürler. Fakat akrepler ancak sıvı haldeki besinleri sindirebilir (dış beslenme). Kurbanın, üzerine kustukları mide ve bağırsak salgılarıyla sıvılaşan kısımlarını emer; geriye kalan kemik, tüy gibi sindirilemeyen sert kısımlarını ise atarlar. Bir oturuşta büyük miktarlarda besin alabilen ve depolayabilen akrepler, bu sayede açlığa 6-12 ay kadar dayanabilir. Akreplerle ilgili önemli bir bilgi de şudur: Zehrini kullanıp tüketen bir akrep, zehir “reşarjı” yaptığı süreçte çok fazla enerji harcar ve dolayısıyla tamamen savunmasız hale gelir. Bu durum, zehrin hayvanlar aleminde neden daha yaygın bir adaptasyon olmadığını açıklayabilir. Ama elbette zehri kullanabilmeniz için onu zerk edecek özelleşmiş anatomik yapılara da sahip olmanız gerekir.

Gelelim Zhu ve ekibinin yaptığı çalışmaya...

Gerek omurgalıların gerekse de omurgasızların genomları, onları bakteri, virüs veya mantar gibi patojenlerden koruyan ve defensin adı verilen savunma proteinleri içerir. Defensinler, patojenleri fagosite eden bağışıklık sistemi hücrelerinin yapısında yer alır. Bilim insanları genetik benzerlikleri görece düşük de olsa yapısal benzerliklerine bakarak, omurgasızların sahip olduğu defensinler ile akrep toksininin ortak bir kökene sahip olabileceğini düşünmüş ancak bu ortaklığı tam olarak açıklayamamıştı. Bu, yaklaşık 20 yıldır çözülmeyi bekleyen bir sırdı. İşte Zhu ve ekibinin yaptığı bu önemli çalışma, toksik olmayan bir proteinin tek bir genetik silinmeyle, bir toksine nasıl kolayca dönüşebileceğini göstermiş oldu.

Ekip önce akrep nörotoksin dizilerini analiz ederek toksinin “imzasını”, yani proteinde işlev ve yapıdan sorumlu olan bölgeyi belirlemeye çalıştı. Aranan “akrep toksin imzası” (Scorpion Toxin Signature veya kısaca STS) bulunduktan sonra, başka hangi hayvanların bu imzayı taşıdığını anlamak için mevcut hayvan genomları tarandı. Aranan imzalar, Hemiptera ve Hymenop tera takımlarına ait 6 zehirli böcek türünün defensinlerinde bulundu. Ekip, böcek defensinlerinin protein yapısındaki tek bir loop’un voltaja duyarlı K+ kanallarına bağlanmayı imkansız hale getirdiğini fark edince bu loopu silmeyi denedi. Loopun silinmesiyle, bu defensinin tıpkı bir a-KTx (yani akrep nörotoksini) gibi davranarak spesifik olarak K+ kanallarına bağlandığı gözlemlendi. Kısacası, STS taşıyan böcek defen sinleri, tek bir mutasyonla (genetik silinme yoluyla) akrep nörotoksini ne dönüşmüştü.

Prof. Zhu, “Sadece zehirli böceklere ait defensinlerin STS taşıması ilginç. Bu defensinlerin bir evrimsel geçiş sürecine işaret ettiği ve akre binkine benzer bir toksine dönüşme potansiyeli taşıdığı açıktır.” diye belirtiyor.

Bu çalışma, böcek defensinleri ile akrep a-KTx’ları arasındaki evrimsel ilişkiyi gösteren ilk işlevsel kanıttır. Aynı zamanda ufacık bir genetik mutasyonun belli bir proteinde yepyeni bir işleve yol açabildiğini göstererek, akreplerin o meşhur öldürücü darbelerini nasıl kazanmış olduklarını da açıklar.

"Çalışmamız ıraksak evrime ilişkin mükemmel bir örnektir; atasal hatta meydana gelen yapısal değişiklikler, proteinlerde işlevsel bir değişime (bir zamanlar mikroplarla savaşıyorken, sonrasında avlara saldırır hale gelmesi) neden olmuştur.

Zhu ayrıca şöyle bir ekleme de yapıyor: "Defensinlerden toksinlerin gelişimi, akreplerin karaya döndük-

lerinde küçülen vücutlarıyla bağlantılı bir adaptasyon olsa gerek.” Akrep evrimine ilişkin (şimdilik) en fazla kabul gören varsayıma göre, akreplerin sudaki ataları çok daha büyüktü; fakat evrim süreci içinde karaya çıkmalarıyla küçülmek zorunda kaldılar. Dolayısıyla avları yakalamaları da eskisine kıyasla daha zor hale geldi ve zehir geliştirerek bu olumsuzluğu telafi etmiş oldular. Herhangi bir yanlış anlaşılma olmaması için burada ufak bir noktayı hatırlatmakta fayda var: “Zehir geliştirmek” derken kastedilen şey bilinçli bir seçim değildir elbette; yani akrepler, “Madem küçüldük, biz de zehir geliştiririz” gibi bir karar vermemiştir. Popülasyondaki bazı bireylerde şans eseri, çalışmada bahsedilen türden bir mutasyon gerçekleşmiş (zehir salgısı oluşmuş) ve işin oradan sonrasında doğal seçilim devreye girmiştir. Kısacası bu mu tasyon, ona sahip olan akrepler için bir avantaj yaratmıştır ve zaten tam da bu avantaj nedeniyle popülasyon da yayılma imkanı bulmuştur.

Queensland Üniversitesi’ndeki Zehir Evrimi Laboratuvarı’nda çalışan ve dünyanın en büyük zehirli yılan uzmanı sayılan Bryan Fry ise bu konuda şunları söylüyor: “Zehir gelişimi akreplerin yepyeni alanlara yayılmasını sağladı. Karaya çıktıklarında tek bir avlanma yöntemleri vardı: güçlü kıskaçları. Fakat avı yakalamak, aynı zamanda avı elde tutmak anlamına da geliyordu ve bu küçülmüş halleriyle yakaladıkları avın bizzat kendisi bir tehdit haline gelebiliyordu. En eski ve büyük akreplerin hala çok büyük pençeleri ve ufacık kuyrukları vardır. Evrimsel açıdan daha gelişmiş olanlarda ise durum tam tersidir: büyük kuyruklar ve ufak pençeler (Aşağıdaki fotoğraflarda farkı görebilirsiniz.)Yani akrepler mekanik avlanma yöntemini, kimyasal bir silahla değiş tokuş etmişlerdir. Bu durum yılan gibi diğer zehirli hayvanlar için de geçerli dir; onlarda da tek bir mutasyon, bir defensinin toksine dönüşmesine sebep olmuştur. Tüm zehirli yılanlar, zehirli kertenkelelerden evrilmiştir. Boa ve piton gibi daha ilkel olan dev yılanlar, çok büyük ve güçlü oldukları için zehirlerini kaybetmiştir.” (Burada yine ufak bir hatırlatma yapayım: Bu ilkel yılanlar aynı zamanda körelmiş arka bacaklara da sahiptir. Evrim sürecinden kalan körelmiş yapılarla ilgili yazımı okumak isteyenler şu bağlantıya tıklayabilir.) http://www.baharkilic.org/post/2011/03/14/Evrim-atiklari.aspx

Sonuçta farklı canlılardaki evrimsel süreçler aynı veya benzer olsa da sonuçları farklıdır. Örneğin kobra yılanı, avını yakalamak için zehrini kullanır ve bunun için de çok zarif bir yöntem geliştirmiştir. Kobra zehri, sinir sisteminin çalışmasını durdurarak bir yandan solunumu engelleyip kurbanın boğulmasına yol açarken, diğer yandan da kaslarını felç ederek kaçmasını önler. Bazı yılanların (örneğin Avustralya’da yaşayan Taipan yılanlarının) zehrinden yarım çaykaşığı bile bir insanın kanını milyonlarca kan pıhtısına dönüştürerek katılaştırır. Sonuçta iç organlar iflas eder, bütün pıhtılaşma faktörleri kullanılmış olduğu için de kurban sonunda aşırı kanamadan ölür. Yine Avustralya açıklarında görülen Kutu denizanası, bedenin dayanabileceğinden fazla acı yaratarak ölüme sebep olur. Fry, “Kutu denizanası sizi soktuğunda iki şekilde ölebilirsiniz. Birincisi, yarattığı acı zaten o kadar büyüktür ki şoka girerek ölürsünüz. İkincisi, acıya dayanabilmişseniz bile zehrin kendisi zaten yarım saat içinde sizi öldürür.” diye bilgi veriyor. Bu zehirlerin gücünün kaynağı, daha doğusu neden bazılarının belli canlılarda etkili olup diğerlerinde etkisiz olduğu da yine evrimsel geçmişlerinde yatar. Zehirli canlı hangi avlarla besleniyorsa, sahip olduğu zehir de ona uyacak şekilde evrimleşmiştir. Örneğin Taipan yılanları çok tehlikeli avlarla beslenir, dolayısıyla sahip olduğu zehir de aynı oranda güçlüdür.

Hayvan zehirleri tıbbın çeşitli alanlarında kullanılmakta, sürekli evrilmeye devam ettiği için de ilaç sanayisinde çok önemli bir yer tutmaktadır. Akrep toksinleri günümüzde böcek ilaçlarında, aşılarda ve protein mühendisliğinde kullanılmaktadır. Ayrıca radyoaktif hale getirilmiş versiyonları beyin tümörlerinin tedavisinde veya tümör sınırlarının belirlenmesi amacıyla kullanılmaktadır. Çeşitli canlılardan elde edilen zehirler günümüzde kalp, dolaşım ve kan hastalıklarına yönelik birtakım ilaçlar için vazgeçilmezdir. Ayrıca ağrı kesici veya sedatif olarak ya da kanser, Parkinson ve Alzhei mer gibi hastalıkların tedavilerinde de kullanılmaktadır. Üstelik canlıların devam eden evrimiyle birlikte bu zehirlerin kimyasal yapıları da ev rimleşerek değişmekte, böylece her geçen gün yepyeni tedavilerin önü açılmaktadır.

Bir sonraki yazıda görüşmek üzere...

• Kişisel blogum: http://www.bahar-kilic.org/

Kültür-Sanat

Esma Çamurcu

Işık daha fazla ışığa... Bir teist aileden gelip de bunu gerçekleştirmenin ne kadar zor olduğunu biliyordum. Bilimin adımları sanatın ufukları ile bu yolu yürüyorum. Ateistliğin hiçbir bilgi birikim olmadan oluşmayacağını biliyorum. Dini basit ritüellerin bile büyük sevaplara sonuç olduğunu söyleyen yalan bir çevreden bilimsel doğruların olduğu kişi ve kitaplarda bir şekillenmeydi bu yaşadıklarım. Turan dursun kitapları bu çevremi kırmamı sağladı

Artık sanatında ilham ve uygulamalarıyla hayatıma yön vermeye ülkemi ve dünyayı esir alan bu çirkin din oyunları ve tezgahlarına karşı uyandırma bilinçlendirme zamanına şahitlik ve destekçisi olalım.

Mine Kırıkkanat ile Söyleşi

Merhaba Mine Hanım. İlgili yazınızı okuduk ve o yazıda bizim algılamamızla hiçbir suç unsuru, hakaret vb göremedik. Sadece Adnan Oktar’ın ismi geçiyor. Bu durumu ve size karşı dava açılmasını nasıl değerlendirmek gerekiyor. Amaçları nedir ve ne yapmayı hedefliyorlar?

Haklısınız, hiç bir hakaret unsuru yok. Zaten olsa, gazeteye gönderdiğim her yazı, denetimden geçer, beni uyarırlar. Ne Cumhuriyet hakaret üslubuyla ünlü bir gazete, ne ben. Türkçe sözcük dağarcığım, doğruları en vurucu biçimde ve hiç bir suç unsuru içermeden ifade edebilecek kadar zengindir. Söz fıkarası insanlar hakaret eder.

Adnan Oktar takımının ilk dava açtığı kişi ben değilim. Biliyorsunuz, Fazıl Say’ın mahkumiyeti de onun müridlerinin eseri. Bizim gibi tanınmayan, kendisini düzgün savunamayan başkalarının hayatını kararttılar. Gerek kendisi, gerekse müridleri, yargı mekanizmasını böyle ipe sapa gelmez yüzlerce davayla bunaltıyor. ABD ve Avrupa’da yargı, böylesine çok ve anlamsız dava açanları “hukuk tefecisi” diye damgalar ve başvuruları otomatikman reddedilir. Benim anlamadığım, Türkiye’de neden, nasıl bir baskıdan ötürü bu başvuruların derhal davaya dönüştürüldüğü.

Adnan Oktar ve takımının amacı açık: Hukuki tacizle insanların yüreğine korku salmak ve tezgahlarına ilişilmemesini sağlamak. Şöyle bir örnekle anlatabilirim: Toplumsal yaşamda yaygaracılığıyla ünlü kişiler vardır, aman bunlara ilişme, cevap verme, üstüne sıçrar, denir... İşte ifade özgürlüğü alanında böyle bir terör yaratma çabasında bu takım.

Adnan Oktar bilindiği gibi etrafında bir avukat ordusu barındırıyor. Bunların ücretinin nasıl ve kim tarafından ödendiği ayrı bir konu. Ama bu insanlar tüm yazıları satır satır okuyarak, yazanlara karşı uyduruk hakaret iddialarıyla davalar açabiliyorlar. Bu artık Adnan Oktar'ın çalışma tarzı. Peki yazınızla ilgili size yönelttikleri ithamlar, suçlamalar, mağduriyet edebiyatları nelerdir?

Aslında Yiğit Bulut’un başbakan danışmanı atanmasını konu alan ve 24 Temmuz 2013’te yayımlanan bu yazı, Türkiye’de bu davaların açıldığı 4 Kasım 2013’ten sadece bir ay sonra başlayıp, günümüze kadar süren olaylara bakılırsa, kehanet sayılacak bir yazı!!!

İşte o günden bu yana doğruluğu her gün kanıtlanan bu yazıdan, Adnan Oktar isimli şahıs, türlü çeşitli şeyhler ve tarikatları tarif eden genellemeden “inanç sömüren din simsarı”, “rakiplerini muhaliflerini şantajla

pasifize etmeye çalışan video sanayicisi”, “sünni müslümanlıktan geçinen bu din simsarı” ifadelerini üzerine alınmış, “Adnan Hocanın mesihliğe soyunması, silikonlu hurileriyle kurduğu yeryüzü cenneti” ifadelerinden de hakarete uğradığı kanısına varmış. Savcı TCK’nın 125/1,3 ve 4. Fıkralarından 1 yıldan 2 yıl 4 aya kadar hapis cezası istiyor hakkımda. Demokratik dünyada ifade suçu sabit bile olsa, karşılığı olmayan cezalar bunlar.

Burada görülen apaçık bir hukuk ihlalidir. Bizler Adnan Oktar’ın tüm davalarını aynı mahkemeden açtığını biliyoruz. Size açılan dava da aynı mahkeme tarafından mı işlem görmüştür?

Türkiye’de hukukun ihlal edilmedik hiç bir yanı kalmadı zaten.

Adnan Oktar’ın öteki davaları hangi mahkemede açtığını bilmiyorum, ama bana açılan dava Kartal 2. Asliye Ceza’da.

Evrimi savunmak Adnan Oktar tarafından düşman ilan edilmek için yeterlidir. O halde evrim savunucusu olan bizler bu antidemokratik tutuma nasıl bir tepki göstermeliyiz, neler yapabiliriz.

Bence bu durumu, demokratik dünyaya ihbar etmekten başka çare yok. ABD’de, Avrupa’da hukuk, medya, hatta siyasal ve bilimsel çevrelere burada neler olup bittiğini, nasıl bir baskı, yıldırma, tehdit ve sansürle susturulduğumuzu, yargının bir taciz ve korkutma aracı olarak kullanıldığını anlatmalıyız. Dışarıda bir kamuoyu oluşturmalıyız. Çünkü yurt içinde, bu tacizin işbirlikçisi olan devlete güvenmek artık imkansız.

İnançsallık üzerinden ele aldığımızda kendinizi herhangi bir inanç biçimine bağlı sayar mısınız. Yoksa ben ateistim diyebilir misini?

Din sosyolojisi eğitimi aldığımdan, yani çok gençliğimden beri, insanların inanç ihtiyacını anlıyor,

dindarlıklarına saygı duyuyor, ama herhangi bir din inancı taşımıyorum. Dünyada çeşitli uluslardan ateist çok insan tanıdım, hepsi rastladığım en ilkeli, en ahlaklı, en dürüst ve idealist insanlardı. Hiç bir ceza korkusu ve ödül beklentisi olmadan humanist olabilen ateistlere hem saygı, hem hayranlık duyuyorum. Zaman zaman, insanların ateist olmak hakkını savunmak için ateistim dediğim oldu, yine olur... Ama temelde, ateist olup olmadığımı kendim de bilmiyorum. Çünkü inandığım bir öge var: Evren, sonsuz ve bütünsel bir enerji. Tüm canlılar ve cansız maddeler de enerji sahibi. İşte bu enerjinin alçak ya da yüksek oluşuna göre, hem çevreyi, hem de canlılar özelinde hayatı değiştirebildiğini düşünüyorum. Başka bir deyişle enerjiye inanıyorum, sonsuz enerjinin parçası olarak, kendi enerjimin de olanları ve olacakları etkilediğine eminim.

Ateistlerin örgütlenmesi, örgütlü bir yapıya kavuşmaları hakkında ne düşünürsünüz?

Çok iyi olur, diye düşünürüm. Seslerini duymakta yarar var. Çünkü ateist olmak büyük donanım gerektirir, donanımlı insanların örgütlenmesi de olayları ancak iyi yönde etkiler.

Bizim bir ateist dernek kurma girişimimiz var. Bu konuda ne düşünür, neler söyleyebilirsiniz?

Herşeyden önce cesaret dilerim. Böyle bir cesareti gösterebilirseniz de takdir eder, desteklerim.

Ateist dergiyi hiç okudunuz mu ya da duydunuz mu? Dergi hakkında olumlu olumsuz söyleyecekleriniz, eleştirileriniz katkılarınız var mı?

Evet , okudum. Beğeniyorum. Herşeyden önce bir demokratım ben. İnanç baskısının uygulandığı her yerde böyle bir derginin çıkmasını ancak alkışlarım.

Son olarak özellikle Hristiyanlık üzerine güzel çalışmalar çıkarıyorsunuz. Bunun belli bir nedeni var mı?

Var. 1984’ten 2010’a kadar Avrupa’da yaşadım. Dış haberler muhabirliği yaptım. Oldum olası da meraklıyımdır, yaşadığım yerleri, insanları, toplumları derinlemesine incelerim. Dolayısıyla Hristiyanlığı da incelemek fırsatım oldu. Hristiyan dünyada, İslamiyet’i inceleyen, araştıran pek çok bilgin olduğunu gördüm. İslam aleminde ise Hristiyanlık hakkında yazılmış ciddi bir araştırma olmadığını saptadım. Ben de İslam aleminin yegane laik ülkesinde yetişmiş olmanın verdiği özgür irade ve kişisel birikimimle, İslami kültürden gelen birinin Hristiyanlığı inceleyebileceğini, hatta Hristiyan bilginlerini bile şaşırtacak ölçüde ciddi araştırma yapabileceğini kanıtlamaya çalışıyorum. Dinlerden bağımsız, ama İslami kültür içinde yetişmiş olmam, Hristiyanlığa tarafsız yaklaşmak için ideal bir konum. Türkiye’de laiklik bitirildi, bizler belki de son özgür irade kuşağıyız. Bizden sonraki kuşaklar bilmem böyle entellektüel bir merak ve “Batı’dan daha iyisini yapabilmek” gayesini taşıyacaklar mı...

Kütleçekim Dalgalarının Keşfi ve Sonuçları

Erkan Kılıç

Aslında kütleçekim dalgalarının keşfi mart ayıydı. Kuark Bilim Topluluğunun sitesinde bununla ilgili haber görünce yazma gereği duymamıştım. Ama dün kütleçekim dalgası diye google amcada aratınca onun dışında doğru düzgün kimsenin açıklamadığını görünce yazmam gerektiğini düşündüm. Tabi yabancı kaynak olarak çok fazla içerik bulabilirsiniz.

Kütleçekim Dalgaları Nedir?

Öncelikle nedir bu kütleçekim dalgası? Einstein özel görelilik teorisini öne sürünce onun Newton’un kütleçekim teorisi ile çeliştiğini farketti. Bunun detayına girmeyeceğim ve Einstein kendi kütleçekim teorisini oluşturmak için çalışmalara başladı ve en sonunda genel görelilik teorisini oluşturdu. Bu teoride bilindiği üzere uzay kütlenin etkisi ile eğilen büzülen bir şey oldu. Soldaki resimde görebilirsiniz.

Kütleçekim dalgalarında ise uzayı ben suya benzetirim. Fakat bunu 2 boyutlu ve esneyen suya benzetirim. Şöyle bir şey düşünün. Güneş büyük kütlesi ile bizden 150 milyon km uzaklıkta duruyor. Onun kütlesi uzayı eğiyor ama bu eğiklik standart bir hale geliyor. Daha sonra kendinizi bir roketle (çok ağır bir roket) onun kütleçekim alanına girdiğinizde olacak şey sizin roketinizinde uzayı bükeceğinden uzaydaki değişiklik kütleçekim dalgası olacaktır. Şimdi bunu şuna benzetin. Suya atılan taş nasıl bir dalga oluşturursa bunda da böyledir. Ya da güneşin sabit olmadığını (aslında sabit değil de neyse) ve hareket ettiğini hayal edin. Bu durumda uzay devamlı olarak değişecek ve dalga oluşturacaktır. Ama bu dalga nasıl bir şey? Aslında bunu da suda ki dalgaya benzetebiliriz. Suda ki dalgada nasıl (not: resim aradım su dalgası diye saç modeli çıktı iyi mi? Anlamanız açısından dalgalanma aşağıda) normal su seviyesinde gene resimde göreceğimiz üzere üst tepe noktası ve alt çukur noktası vardır. Bunların hareketinde suda normalde hidrojen molekülleri yer değiştirir ama uzayın dalgalanmasında ise uzay gerilir ve büzüşür aslında. Benzetme yaparsak, eğer bu kütleçekim dalgaları size gelirse sizin boyunuz uzayın gerilip büzülmesinden dolayı (aşırı derecede abartıyorum burada) sizin boyunuz bir 2 metre oluyor daha sonra 1 metre oluyor sonra tekrar 2 metre oluyor ve böyle devam ediyor.

Fakat bu kütleçekimsel dalga öyle her hareket eden şeyde olmuyor. Aşırı hızlı ve kütleli objelerde oluşturuyor. Örnek verirsek ikili nötron yıldızının dönerek birbirine yaklaşması. Bu yaklaşımda her defasında daha hızlı dönerler ve kütleçekim dalgaları oluştururlar. Ya da süpernova patlamaları. Bir başkası da ve yazım için önemli bir şey olan şişme teorisi. Evrenin big bangden sonraki 10 üzeri -32 zaman sonrası, saniyenin trilyonlarca trilyonlarca trilyonlarca küçük birimi, evren ışık hızından çok çok fazla hızlı bir şekilde genişlemiştir. Böylesine hızda bir genişleme genel göreliliğe göre kütleçekim dalgaları oluşturacaktır.

Şimdi kendi kendinize sorabilirsiniz. Ne olduğunu öğrenmişiz, ne durumlarda oluştuğunu da biliyoruz ama neden şimdi ispatlandı? Her ne kadar bunları bilsek de hepsi matematiksel denklemlerin bize sunduğu bilgilerdir. Ve bu dalgalar öyle bizim gözlemleyebileceğimiz büyüklükte değildir. Bu dalgaların büyüklüklerinin planck uzunluğuna yakın olduğu tahmin ediliyor ki bu uzunluk atomun milyarlarca trilyonlarca ve aklıma gelmeyen sayıda trilyonlarca kat küçük mesafesi demektir (zaten stringler de bu yüzden keşfedilemiyor). Teknolojimiz böyle küçük değerleri tespit etmede yetersiz ve uzun süre de yetersiz olacak.

Kütleçekim Dalgalarının Keşfi

Şimdi de belki şu soruyu soruyor olabilirsiniz. Madem bu kadar küçük değerlerde nasıl ispat edildi? Değerleri küçük olsa bile belli izler bırakabilir tıpkı deniz dalgalarının deniz kumunda bıraktığı izler gibi (bu daha çok derinliğin az olduğu yerlerde fark edilir). Burada ise iz bırakılan şey ne diyebilirsiniz. Evrenin her yerini doldurak mikrodalga kozmik fon ışımanın ta kendisi.

Eğer şişme teorisi doğru ise kütleçekim dalgalarının oluşturması gerektiğini belirtmiştik. Bu kütleçekimsel dalgalar mikrodalga kozmik fon ışımasında bir iz bırakmış olabileceğini düşünen bilim insanları bu ışımayı en ince detayına kadar inceleyecek bir teleskopla 9 yıllık bir çalışma başlattılar. Ve bu 9 yıllık emeğin sonucu nihayet ortaya çıktı. Mikrodalga kozmik fon ışımasını hepimiz biliriz. Big bang’den sonra ilk 300bin yılında elektronlar ve protonlar çok hareketliydi ve evrenin aşırı sıcağından dolayı nötronlarla bir araya gelip yüksüz atomları oluşturmuyorlardı. 300bin yıl sonra sıcaklık uygun düzeye inince yüksüz atomlar oluşabildi. Ve o anda daha önceki o karmaşada hareket edemeyen ışık (fotonlar) evrenin her yerine saçılmaya başladı. İşte bu mikrodalga kozmik fon ışıması. Işımayı inceleyen bilim insanları şuna dikkat ettiler. Evrenin bu hızlı genişlemesinden sonra oluşan kütleçekim dalgaları evrenin ilk anlarındaki o sıcak radyasyonda belli izler bırakacaktı. Yani radyasyonda belli bükülmeler dönmeler oluşacaktı. Böyle bir detaylı tespit çok zor olsa da yapıldı. Örneğini aşağıda görebilirsiniz.

Keşfin Sonuçları

Bu keşif ile öncelikle genel göreliliğin en zor denklemi ispat edilmiş oldu. Bunun dışında ise şişme teorisi artık büyük bir kesinlikle ispatlanmış oldu. Fakat çürütülmez değil elbette. Kütleçekim dalgalarını başka açıklayabilen ve şişme teorisinin diğer açıklayabildiği şeyleri de açıklayabilen bir teori ortaya sürülebilir elbet ama ben pek olası bakmıyorum.

Diğer yandan ise yinelenen evren teorisi çöktü. Açıkçası bu teori oldukça güzel gözüküyordu ama bilimde teorinin güzelliğinin bir önemi yok işte. Bu teori şişme teorisi ile üretilen evrenin her daim çöküp yeniden big bang olarak genişlediği teorisine karşı oluşturulmuştu. M teorisinden güç alarak uzayın 3 boyutlu bir zar olduğunu ve iki tane 3 boyutlu zarın trilyonlarca yılda bir çarpışarak big bangi ve aşırı hızlı şişmeyi oluşturduğunu iddia eder. Ama bu teoride kütleçekim dalgaları oluşmamaktadır. Bu yüzden de kütleçekim dalgalarının ispatı bu teoriyi çökertti. Tabi bu teoriyi oluşturan bilim insanları buna göre teoriyi geliştirirlerse durum değişebilir.

Aynı zamanda Standford Üniversitesinden Andrei Linde bu keşfin çoklu evrenler için bir kapı açtığına dair bildirisi oldu. Hazırken higgs alanı ve şişme teorisinin arasındaki bağıntıyı da burada anlatmış olacağım.

Çoklu Evrenlere Gelen Destek ve Şişme Teorisi

Aslında çoklu evrenler teorisine genel destek kütleçekim dalgalarından gelmiyor. Bu destek şişme teorisinin kendisinden geliyor. Daha önceki yazımda belirttiğim üzere kütleçekim dalgaları şişme anından sonra olması düşünülüyordu ve bu ispatlandı. Dolaylı olarak şişme teorisi de ispatlandı. Şişme teorisi evrenin big bang anından 10 üzeri -32 saniye sonra ışıktan bile çok çok hızlı bir şekilde inanılmaz büyüklüklere genişlemesidir. Bunu biraz daha detaya inerek açıklamak gerekiyor.

Bildiğimiz gibi geçen sene higgs bozonu keşfedildi ve bence bu son kaç yılın bir şey diyemem ama çok önemli bir keşif idi. Higgs alanı higgs bozonlarında oluşan negatif değerde bir alandır. Bildiğimiz üzere evrende 4 temel kuvvet vardır. Kütleçekim, güçlü nükleer kuvvet, zayıf nükleer kuvvet ve elektromanyetik kuvvet. Ve her kuvvetin kuantum mekaniğinde taşıyıcı parçacıklarından oluşan alanlardan oluşmaktadır. Mesela güçlü nükleer kuvvetin taşıyıcı parçacıkları gluonlardır ve bu alan glu onlardan oluşur. Aynı şekilde zayıf nükleer kuvvet için w ve z bozonları taşıyıcı parçacıklardır ve elektromanyetik kuvvet için ise fotonlardır. Kütleçekim için ise gravitonlar dediğimiz taşıyıcı parçacıklardan söz ediliyor ama henüz keşfedilmedi. Bu alan standart modeldeki parçacıkların kütlesini nasıl kazandığını açıklayan alan ve taşıyıcı parçacığıdır aslında temelde.

Abdus Salam, Sheldon Glashow, ve Steven Weinberg bu kuvvetlerden zayıf nükleer kuvvet ile elektromanyetik kuvvetin aslında aynı şey olduğunu ortaya koydular ve elektrozayıf kuvveti ortaya çıkardılar. Bu birleştirilmiş kuvvet olan elektrozayıf kuvvet 1979 yılında nobel ödülünü almalarını sağladı. Temelde yüksek sıcaklıklarda (yanlış hatırlamıyorsam 10 üzeri 18 civarı derecelerde) veya 3x10 üzeri -13 m mesafede bu iki kuvvetin birbirinden ayırt edilemediğini gösterdiler. Temelde bizim farklı görmemizin tek sebebi taşıyıcı parçacıkların farklı kütleye sahip olmaları. En sonunda bu birleştirilmeye güçlü nükleer kuvvette katıldı. Şu an tek amaç genel göreliliğin kütleçe kimini de bu birleşmeye katarak birleşik alan kuramını ortaya çıkarmaktır. Yani kuantum mekaniği ile genel göreliliği birleştirebilmek.

Bu kadar ön bilgiden sonra asıl konuya dönebilirim. Şişme teorisinin oluşma sebepleri arasında öngörülen şey higgs alanı olarak görülüyor. Big bang anında tüm alanlar 0 değerinde iken dengesiz olan higgs alanı bu dengesizliğin etkisi olarak negatif bir değere düşecektir. Bu düşme esnasında higgs alanının kütleçekimi negatif basınçtan (bildiğimiz basınç değil pek) dolayı kütleçekim çekici değil itici bir gücü olacağından bildiğimi ışıktan çok çok hızlı genişlemeyi oluşturacaktır. Negatif değere düşünce de bu genişleme enerjisi higgs alanını sıfıra tamamlayan enerjiye yani maddeye dönüşür. Bu birince senaryomuz şişme teorisi ile ilgili. İkinci senaryomuz ise bu genişlemenin aslında halen devam ettiğidir. Temel olarak her iki senaryonun da etkisi şimdiki an için farklı olmayacaktır. Fakat başka bir farklılık doğuruyor ki bu da bizim konumuzu oluşturuyor aslında.

Fizikçi Sean Carroll New York Ti mes gazetesinde yayınladığı makalesinde eğer ikinci senaryo doğru ise bu genişleme enerjisi bazı bölgelerde yerel big bangler oluşturarak çoklu evrenlere sebep olabileceğinden bah setti. Yazısında şöyle belirtiyor;

“Guth şişmeyi öne sürdükten sonra fizikçi Alexander Vilenkin ve Andrei Linde bu genişleme sürecinin sonsuza dek sürebileceğine dikkat çekti. Genişleme enerjisi bildiğimiz parçacıkları oluştururken tüm evrende bazı bölgelerde yerel big bangler oluşturabilir. Herhangi başka bir yerde genişleme devam ederken sınırsız sayıda başka evrenler oluşturabilir. Bu noktada kozmologlar tek bir evrenden çoklu evrenlere yönelirler.

Kulağa oldukça tuhaf gelebilir. Ama şişme teorisinin kanıtları keşfedilince hem Guth hem de Linde bu keşfin çoklu evrenlere kapı açabileceğini belirttiler.”

www.erhankilic.pro